Dagboek weer zwanger 2
	Dagboek weer zwanger
	Dagboek ICSI Donja
	Vroeggeboorte Otto
	Dagboek zwanger
	Dagboek ICSI Otto
	Dagboek wachtlijst
	Het probleem
	De behandeling
	Mijn links
	Gastenboek

 Naar pagina over Otto


 

Uitgerekend: 12 mei 2008

Zaterdag 23 februari 2008 - 28 WEKEN EN 5 DAGEN Ziekenhuiskiekjes
		Op Arians telefoon stonden nog wat ziekenhuisfoto's. Deze is genomen tijdens het CTG op de avond van opname, toen ik nog niet wist dat ik even later weeën zou krijgen.
Het UMC Utrecht is een enorm ziekenhuis. De verloskamers, de afdeling Kraam & Zwangeren en de verpleegafdelingen voor pasgeboren kinderen zijn gehuisvest in het Wilhelmina Kinderziekenhuis. De afdeling Gynaecologie en de polikliniek Voortplantingsgeneeskunde bevinden zich in het AZU-gebouw. Locatie WKZ is via een ondergrondse tunnel verbonden met locatie AZU. Artsen gebruiken de tunnel om op de step heen-en-weer te kunnen crossen tussen beide gebouwen. Het AZU heeft veel leuke winkeltjes en terrasjes. Maar het WKZ heeft een mooie speeltuin op het dak: met een prachtig uitzicht!

	Dag voor vertrek: even luchten in 't zonnetje.
Tegelijk met mij lag ook Esmé in het UMCU. Esmé is een lieve schat van een meid die net als Arian een longtransplantatie achter de rug heeft. Ze schreef een songtekst van Marco Borsato in mijn gastenboek. Ik hoef de woorden maar te lezen en de tranen komen vanzelf.

Slaap maar
En weet dat je welkom bent
We leven naar het moment
Dat jij hier bij ons zal zijn
Zorg maar dat je groter groeit
Voor ons heb je al een naam
Je wieg staat al bij het raam
Dus neem de tijd

Slaap nu maar
En wacht op een goed moment
Je weet dat je welkom bent
Dus neem de tijd

Hoe ging het liedje ook alweer? Kijk maar op dit filmpje op YouTube.
Nu ik het toch heb over liedjes die instant tranen opwekken... Ik hou het ook niet droog bij het liedje van Kellie Coffey over haar - toen nog - onvervulde kinderwens (zie filmpje hieronder).

Vrijdag 22 februari 2008 - 28 WEKEN EN 4 DAGEN
Bevallingen
Na mijn bekentenis van gisteren biechtten diverse leuke vrouwen op dat ze óók Laura Ingalls Wilder wilden zijn in hun jeugd, óók de boeken en de serie verslonden en - als hun tijd het toelaat - zelfs nu nog graag kijken. Het Kleine Huis komt nog eens uit de taboesfeer zo! Alleen de mannen in mijn omgeving gaven aan een hekel te hebben aan 'die schijnheilige rotkoppen' en die 'ongekende tuttigheid'.
Nog even naar aanleiding van De Verloskundigenpraktijk: hoe heerlijk het me ook lijkt om probleemloze zwangerschappen te hebben, ik zou nooit thuis willen bevallen. Ik ben altijd voorstander geweest van 'n poliklinische bevalling. Een bevalling die niet onnodig wordt gemedicaliseerd en gewoon door een verloskundige wordt begeleid, maar wel binnen de veilige omgeving van het ziekenhuis plaatsvindt, met gynaecologen en kinderartsen binnen handbereik. Professor Bruinse zegt er zinnige dingen over in een artikel in Kind en Ziekenhuis, themanummer 'De ziekenhuisbevalling'.    

Donderdag 21 februari 2008 - 28 WEKEN EN 3 DAGEN
Het leven van een bedrustzwangere is zo slecht nog niet

Water, sapjes, thee, chocolade, boeken, tijdschriften, afstandsbediening, telecommunicatiemiddelen en laptop bij de hand.

Een tv-bekentenis: ik kijk elke ochtend naar De Verloskundigenpraktijk op SBS 6. Niets om je voor te schamen, alle dames op de afdeling Kraam & Zwangeren keken ernaar, allemaal met  het geluid van het CTG (klopklop-klopperdeklop) op de achtergrond en allemaal een beetje jaloers op al die 'normale' zwangeren met hun ongecompliceerde thuisbevallingen en hun enorme baby's.
Erger is dat ik daarna de tv niet meteen uit zet, maar met een half oog naar Het Kleine Huis op de Prairie blijf kijken. Ik weet het, het is allemaal té erg, te EO, te braaf, te moralistisch. Maar het is mijn lievelingsserie uit mijn jeugd. Zo'n heerlijk idyllisch, ongecompliceerd leven, in een schattig houten huisje in een ongerept landschap!
Niet dat ik zou willen ruilen hoor. Hoe zou ik kunnen leven in een wereld zonder longtransplantaties, chirurgische ingrepen om zaadcellen te winnen, ICSI's en geavanceerde medische kennis om hoog-risicozwangerschappen goed te begeleiden? Neuh, laat mij maar in Nederland anno 2008. Hier hebben we het gewoon erg goed.

Woensdag 20 februari 2008 - 28 WEKEN EN 2 DAGEN
Baas B
Privéchauffeur Arian zet me af voor de ingang en parkeert de auto in de garage. Hij zet me in een rolstoel en duwt me de polikliniek op. Fijn om hier weer aangekleed te zijn. De laatste twee keren dat ik op de poli was voor een cervixmeting, droeg ik een pyjama. De wachttijd wordt door de assistente benut om mijn bloeddruk te meten, de progesteroninjectie te zetten en in een potje te plassen (dat laatste doe ik, niet de assistente). Over het consult zelf is weinig te melden. Professor B is tevreden en als hij het is, zijn wij het ook. We bespreken wat er gebeurt als ik binnen enkele weken toch weer weeën krijg. Zéér snel naar de verloskamers komen (als het moet met de ambulance) zodat ze weer weeënremming en longrijpingsinjecties kunnen toedienen. Volgende week weer cervixmeting en groei-echo. Spannend!

De 3D-pretecho die gepland was bij Babyview in Amersfoort voor begin februari, hebben we afgezegd om obvious reasons. Ze reageerden bijzonder betrokken en vriendelijk, vertelde Arian. Fijn te horen. Ik ben nog steeds niet vergeten hoe ze reageerden bij Echobureau Utrecht toen ik, daags na Otto's overlijden, de geplande pretecho annuleerde. Ondanks dat ik huilend vertelde dat ons kind was overleden, kon er niet meer af dan: 'Oké, ik zal de afspraak verwijderen uit de computer.'
Oké, en ik zal nooit meer bij jullie een echo laten maken.

Als is zie hoe schattig een 3D-echo van zo'n 28-weken oude frummel is (zie voorbeeld 3D-echofilmpje 28 weken), vind ik het erg jammer dat we weer geen 3D-beelden hebben. Maar lang in de auto zitten en dan langdurig gefrut aan mijn buik, lijkt me nu gewoon niet zo goed. Het is veiliger als ik het hou bij de vele 2D-echo's in het ziekenhuis.

Dinsdag 19 februari 2008 - 28 WEKEN EN 1 DAG
Hoe nu verder?

Dat bekijken we steeds per controle. Ik ga elke week naar professor B. Steeds op de woensdag (te beginnen morgen), want dat is ook is de dag dat ik mijn Prolutoninjectie krijg. Thuis hou ik zoveel mogelijk rust. Ik kan ook niet veel anders, ik ben zó onwijs moe. Oorzaak? Ik denk de spanning van zo'n emotionele rollercoaster, de opname, mijn lage bloeddruk en lage ijzergehalte. En van zoiets als 'n conditie blijft na een tijdje platliggen ook weinig over.

Gelukkig heb ik een heerlijk plekje op de nieuwe bank. Ik had 'm zelf nog niet gezien, alleen in de catalogus, maar hij staat goed en hij ligt goed! Lekker bij het raam, zodat ik ook de buurtjes in de gaten kan houden. (Nee hoor, dit was even een grapje omdat ik weet dat buuv ook deze site leest. Zelfs nu ik de hele dag naar buiten kan turen vanachter de Ficus, heb ik geen enkele behoefte om te checken wie er in-en-uit loopt bij de buren.)

En ik slik voorlopig nog mijn weeënremmer, de als bloeddrukverlager bekendstaande middel Adalat (Nifedipine). Toen Arian mijn medicijnen ophaalde bij de apotheek, werd hij gewaarschuwd dat het middel niet gebruikt mag worden tijdens de zwangerschap... Euh...?! Gelukkig ligt het iets genuanceerder. Nifedipine is in verschillende studies een effectieve weeënremmer gebleken en in geen enkele van deze studies werden complicaties waargenomen bij de kindjes.

Even mezelf uitleven op een lekker informatief stukje, gebaseerd op de NVOG-voorlichtingsfolder en de richtlijn 'Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte'.

'Weeën zijn pijnlijke samentrekkingen van de baarmoeder die leiden tot ontsluiting van
de baarmoedermond en uiteindelijk tot de bevalling. Wanneer ze meer dan drie weken voor de
uitgerekende datum optreden, spreken we van vroegtijdige weeën. Het kan dan gaan om een dreigende vroeggeboorte. Op zich verschillen vroegtijdige weeën niet van weeën rond de uitgerekende datum. Vaak zijn weeën pijnlijk en regelmatig. Ook kan verlies van wat bloed, slijm en/of vruchtwater optreden. In Nederland wordt 7-8% van alle baby's te vroeg geboren. Vaak is de oorzaak van vroegtijdige weeën en vroeggeboorte onbekend. Na een te vroege bevalling bij een vorige zwangerschap is er meer kans om ook in een volgende zwangerschap te vroeg te bevallen.' Hierover schrijf ik in het stukje 'herhalingskans'.

'Bij vroegtijdige weeën doet de gynaecoloog onderzoek om te beoordelen of er werkelijk sprake is
van een dreigende vroeggeboorte. Om te beoordelen of er al ontsluiting is, verricht de arts veelal
een inwendig onderzoek. Vaak neemt men met een wattenstokje een kweek af om eventuele infecties op het spoor te komen. De weeën en de reactie van het kind op deze weeën kan men beoordelen met behulp van een CTG. Dit is een afkorting voor cardiotocogram: een registratie van de hartslag van het kind en de weeënactiviteit.'

Dit gebeurde elke ochtend. Zo zag en hoorde ik elke ochtend dat Pluk een mooi hartslagje had, keurig tussen de 120-160 hartslagen per minuut met een goede variatie. Onder invloed van de bewegingen die de foetus maakt, verandert namelijk ook de hartslag, en dit geeft een indicatie van een gezond hartje. Het hartfilmpje was het hoogtepunt van de dag. Nou ja, gedeelde eerste plaats met het moment dat het avondeten werd binnengebracht.

'Bedrust en behandeling van een eventuele (blaas-)ontsteking verminderen vaak de weeënactiviteit. De gynaecoloog kan medicijnen voorschrijven om de weeën te remmen en om de samentrekkingen van de baarmoeder te bestrijden. Maar als er al veel ontsluiting is, is de kans zeer klein dat het nog lukt om de bevalling enige dagen uit te stellen.' Daarom ben ik zo blij dat we er op tijd bij waren!!!

'Voor 33-34 weken zwangerschapsduur schrijft de gynaecoloog bij weeënremming vrijwel altijd ook corticosteroïden aan de moeder voor, om de rijping van de longen en andere organen van het kind te bevorderen.'
 

Corticosteroïden Corticosteroïden zijn bijnierschorshormonen. Het lichaam maakt deze hormonen onder invloed van stress, maar men kan ze ook via een injectie aan de moeder toedienen. Bij kinderen die te vroeg geboren worden, functioneren de longen en andere organen nog niet helemaal. Om deze sneller te laten rijpen geeft men voor de geboorte corticosteroïden aan de moeder. Deze middelen komen via de placenta bij het kind. De longen en andere orgaansystemen van de baby rijpen dan versneld. Kinderen die voor 33-34 weken geboren worden nadat de moeder corticosteroïden heeft gekregen, hebben een betere prognose. Het effect van corticosteroïden is al meetbaar na 12 uur, maar optimaal na 24-48 uur. Het kind kan de eerste tijd wat minder beweeglijk zijn en op het CTG vertoont de hartslag vaak een wat rustiger beeld, maar tot nu toe zijn er geen nadelige effecten aangetoond. Aangetoond is dat het toedienen van corticosteroïden een significante daling bewerkstelligt van de kans op ernstige RDS (ademhalingsproblemen), neonatale sterfte en hersenbloeding. Betamethason, 12 mg intramusculair, tweemaal met 24 uur tussenpauze, of 4×6 mg met 12 uur ertussen is de behandeling van eerste keuze.

 

Weeënremmers De bekendste weeënremmers zijn bètamimetica zoals ritodrine (Prepar) en fenoterol (Partusisten). Men geeft ze via een infuus of injectie. Bètamimetica zijn bewezen effectief gebleken om de bevalling kortdurend uit te stellen bij dreigende vroeggeboorte, maar geven als bijwerkingen klachten van het hart- en vaatstelsel: hartkloppingen en bonzen, trillingen in handen en voeten, transpireren en een opgejaagd gevoel. Daarnaast treedt nogal eens misselijkheid en braken op. Ook het kind heeft een versneld hartritme. Tevens kunnen deze middelen de suikerstofwisseling verstoren. In ons ziekenhuis zijn bètamimetica met hun vele bijwerkingen vervangen door Atosiban (Tractocile). Dit is een nieuwer middel dat even effectief is, maar veel minder bijwerkingen kent. Alleen is Atosiban gruwelijk duur, vandaar dat het nog niet in alle ziekenhuizen wordt toegediend. Dit middel kreeg twee keer (bij opname en bij hernieuwde weeënactiviteit een week later) gedurende enkele dagen per infuus.   Bij een zeer vroege dreigende vroeggeboorte (minder dan 30 zwangerschapsweken) dient men ook wel indometacine (Indocid) als zetpil toe. Wegens het risico van ernstige ongewenste effecten op het kind wordt het gebruik beperkt tot kortdurende (maximaal 3 dagen) toediening onder de 30 weken zwangerschapsduur. Ik kreeg deze zetpillen inderdaad maar kortdurend, als aanvulling als andere middelen onvoldoende werkten. Een middel dat steeds vaker wordt toegepast is de calciumblokker nifedipine (Adalat). Vergelijkende studies laten zien dat dit middel minstens even effectief is als bètamimetica, met minder bijwerkingen. De belangrijkste klacht is hoofdpijn. Indocid en Adalat zijn nog niet officieel als weeënremmer geregistreerd. Vaak geven weeënremmers niet meer dan enkele uren tot dagen uitstel van de bevalling.

Maandag 18 februari 2008 - 28 WEKEN
Home sweet home
Vanmiddag werd ik door Arian opgehaald. Een verhuisbedrijf was geen overbodige luxe geweest... Wat verzamelt een mens veel spullen in 17 dagen.
Ik ben gaar van vermoeidheid, blij dat ik weer thuis ben en verschrikkelijk dankbaar dat Pluk nog steeds in mijn buik woont. 28 weken vandaag!   

Zaterdag 16 februari 2008 - 27 WEKEN EN 5 DAGEN
Blij nieuws
Mama Pluk beroert weer het toetsenbord! Jawel, rechtop zittend, aangekleed en gedoucht. Ja, zelfs haren gewassen en een tipje gloss op de lippen. De buik is rustig, de zon schijnt en de artsen zijn allemaal 'jubelend' over mijn toestand. Een heel andere dag dan de verschrikkelijke dagen in de afgelopen weken waarin ik trillend van angst in bed lag en me voorbereidde op een extreem vroege komst van ons dappere, maar nog veel te kleine-kwetsbare Plukkie. 

Voor ik ga schrijven over mezelf, wil ik het eerst hebben over JULLIE. Lieve meelezers/meelevers, jullie zijn fantastisch! Steeds weer plaatsten jullie zulke mooie berichtjes in mijn gastenboek. Dank daarvoor! Berichtjes die zo lief, opbeurend, troostend, ontroerend, informatief of grappig waren dat ik regelmatig een traantje wegpinkte. Zo onwijs lief, warm en betrokken. (Als ik ooit nog eens iemand cynisch hoor verzuchten dat mensen anno 2008 alleen maar bezig zijn met zichzelf en met materiële zaken, dan duw ik die persoon mijn gastenboek onder zijn neus.)

Het laatste nieuws nu uit het WKZ. Gisteren ben ik weer besproken in het grote multidisciplinaire overleg (waarin gynaecologen en kinderartsen samen de zwangeren en de toestand van hun kindjes doornemen). Omdat ik al een week een rustige buik heb, ook met voorzichtige mobilisatie, én omdat Pluk het zo goed doet in de buik, én vooral omdat mijn baarmoederhals de afgelopen twee weken niet is veranderd (geen verdere ontsluiting, verkorting, verweking of funneling) MAG IK NAAR HUIS!

Wow.
Het dreigt een beetje een schizofrene site te worden. We worden van de ene naar de andere uiterste geslingerd. Ik heb wel al eerder op verschillende plaatsen gelezen dat het kan gebeuren dat vrouwen met vroegtijdige weeën/een dreigende vroeggeboorte weer naar huis kunnen. Maar ik kon me niet voorstellen dat ik tot die groep zou behoren. Met mijn voorgeschiedenis, mijn twijfelachtige cervix en die baarmoeder die ondanks meerdere weeënremmers de eerste week zo onrustig bleef? 

Maar ja, nu blijkt mijn cervix ineens dapper stand te houden en is de baarmoeder ook al een week rustig.... Ik mag gaan als blijkt dat alles rustig blijft, ook als we de weeënremming verder afbouwen tot één enkel pilletje Adalat en ook als ik nog vaker even rechtop zit of wat rondloop op de gang.

Ze vertrouwen erop dat ik me meteen meld als ik iets geks voel (reken maar!) en zeggen dat er verder niets is wat ze hier doen wat thuis niet zou kunnen. Rust houden en een weeënremmertje slikken kan thuis ook. Eerder leek het me doodeng om weer thuis te zijn, weg van de plek waar de helden in hun witte jassen elk moment gereed staan met weeënremmende infusen en geavanceerde couveuses voor de allerkleinsten.

Maar nu heb ik er zelf ook vertrouwen in. Het is natuurlijk nog steeds niet zo dat ik ineens met gemak de 37 weken ga halen. De kans op een (veel te) vroege bevalling blijft bestaan. Maar die kans wordt er niet minder op als ik hier lig. Dus mag ik, als alles goed blijft gaan, begin volgende week het ziekenhuisbed verruilen voor onze nieuwe IKEA-bank.

Vrijdag 15 februari 2008 - 27 WEKEN EN 4 DAGEN
Status quo
Het is rustig aan het front. De dag van gisteren verliep ongestoord met als prettig slotakkoord een tevreden professor die even naar de patiënte kwam kijken. Onze oppergod zag het allemaal redelijk gunstig in, met dien verstande dat we voorlopig eerst maar eens de dertig weken moeten zien te halen. Maar daarin sprak hij dan wel vertrouwen uit. En daarna zien we weer verder, aldus onze gynaecologische keizer. En wat zou het fantastisch zijn als we inderdaad deze dertig weken zouden halen! Ook dan wacht ons Plukje natuurlijk nog een zware tijd in de couveuse, maar de overlevingskansen zijn dan in ieder geval een stuk gunstiger.

Woensdag 13 februari 2008 - 27 WEKEN EN 2 DAGEN
Pluk gaat goed!
Het is een klein beetje feest, want Pluk bleek bij de groei-echo van vandaag maar liefst 1172 gram te zijn. Daarmee zit Plukje keurig op de gemiddelde groeicurve. Bovendien wees de echo uit dat ondanks alle activiteiten en contracties van 'baarmoedermans' in de afgelopen elf dagen niets veranderd is. Kata mag dan ook wat meer zitten, wat stapjes lopen en zelfs per rolstoel op ziekenhuissafari of de zon in. Alleen is laatstgenoemde er na al die prachtige dagen net vandaag even niet bij. Morgen misschien.

Maandag 11 februari 2008 - 27 WEKEN
Rustige dag
Kata slaapt goed en buikmans houdt zich koest. In de loop van de dag komt de professor even langs. Hij is tevreden. Ondanks alle contracties is er eigenlijk in de negen dagen dat Kata in het ziekenhuis ligt niet werkelijk iets veranderd in haar situatie. En dat is eigenlijk heel mooi. Niemand kan zeggen of ze over een paar dagen of pas over enkele weken bevalt. Maar de geruststellende woorden van de prof en de 27 weken hebben we vandaag binnen!

Zondag 10 februari 2008 - 26 WEKEN EN 6 DAGEN
Slechte start
Zondag in de vroege ochtend is het opnieuw raak. Flinke contracties die uitstralen naar de benen baren weer zorgen. De verloskundige komt langs. Nu de maximale weeënremming is ingezet is het domweg afwachten tot de contracties eventueel weer afzakken. Dat gebeurt godzijdank rond een uur of zes. Hoe lang houden we dit nog vol?

Kata ligt min of meer roerloos om de buik zo min mogelijk te prikkelen. Ze is emotioneel en moe. De komende dagen ligt ze weer alleen op haar kamer, zodat ze een beetje aan haar rust komt. Komende nacht slaapt papa Pluk bij haar.

's Avonds krijgen we een rondleiding op de intensive care voor pasgeborenen. Kata gaat met bed en al. De sfeer op de afdeling is mooi en ingetogen. We krijgen informatie van een erg lieve verpleegkundige die alles vertelt wat we weten willen. Het bezoekje geeft ons rust. Als Pluk dan toch te vroeg het hoofd om de hoek steekt, dan is het hier in goede handen. Dat weten we zeker.

Aan het eind van de avond komt de klinisch verloskundige langs om aan Kata's onrustige buik te voelen. Hij licht ons voor over hoe een bevalling onder zulke omstandigheden kan verlopen. Het is een fijn gesprek.

Zaterdag 9 februari 2008 - 26 WEKEN EN 5 DAGEN
Erg onrustig na rustige start
Zaterdag was voor het grootste deel een rustige dag. We zijn dolblij dat we Plukje alweer een week langer in de buik hebben kunnen houden. Toen we in het ziekenhuis kwamen was Kata nog geen 26 weken zwanger, nu alweer bijna 27.

Maar rond middernacht begint het erg onrustig te worden in de buik. Stevige contracties volgen elkaar met regelmaat op. Na twaalven komen de gynaecoloog en de verloskundige en overweegt men Kata naar de verloskamer te brengen. Eerst wordt een derde weeënremmer naast de twee andere aangekoppeld. Alle registers zijn hiermee opengetrokken. De contracties nemen niet verder toe en rond twee uur 's nachts lijkt de rust weer enigszins terug te keren. Kata probeert wat te slapen, wat niet erg goed lukt.

Vrijdag 8 februari 2008 - 26 WEKEN EN 4 DAGEN
Opnieuw contracties
De nachten zijn lang, slapen is lastig als je zo ongerust bent en op diverse momenten in de nacht gestoord wordt voor een pilletje of het verwisselen van de medicijnen.

Wegens een laag ijzergehalte krijgt Kata nu foliumzuur en ijzertabletten, naast de lactulose (voor de darmen - als je stilligt, willen de darmen dat ook) en de dagelijkse injecties tegen trombose (ook weer in verband met het stilliggen) en de wekelijkse injecties met Proluton. En de weeënremmers.

Met eigen dekbed en dikke buik in bed

Vrijdag was een angstige dag: 's middags kwamen de contracties toch weer om de paar minuten. Weer werd met inwendige echo en de hand de cervix onderzocht. Ietsje korter, maar geen verdere ontsluiting. Gelukkig houdt de cervix zich nog staande. Wel is deze weeënactiviteit reden om een tweede weeënremmer te starten. De gynaecoloog prikt een mooi infuus en Kata is weer aangelijnd. In de avonduren nemen de contracties af.

Het enige dat in deze periode zeker is, is dat Plukje niet 37 weken in Kata's buik zal blijven. Verder is alles onzeker. Is het een kwestie van dagen? Of lukt het misschien om het nog één of een paar weken te rekken?

We hebben al een gesprek gehad met de neonatoloog en Kata is al voorgelicht over borstvoeding bij prematuren. De eerste tijd zal Pluk gevoed worden via een infuus. Als de darmpjes verder rijpen kan heel voorzichtig moedermelk via een sonde de maag worden ingebracht. Om te zorgen voor een goede productie is het belangrijk dat Kata meteen begint te kolven. Eerdaags krijgen we een rondleiding op de NICU, de intensive care unit voor pasgeborenen, een paar klapdeuren verderop.

We hebben veel vertrouwen in ons kindje en de dokters. Maar het blijft doodeng als je je bedenkt dat 1 op de 4 van die hele kleine jonge prematuurtjes het niet haalt.
 

7 februari 2008 - 26 WEKEN EN 3 DAGEN
Echo
In de loop van de ochtend krijgt Kata last van baarmoedersamentrekkingen die met regelmaat komen. Na overleg besluiten de artsen een echo te doen plus een vaginale toucher. Daarbij blijkt dat er geen veranderingen zijn t.o.v. zaterdag en dus ook niet meer ontsluiting bijvoorbeeld. We halen een beetje opgelucht adem. In de loop van de dag wordt de baarmoeder bovendien weer rustiger. Ook het hartfilmpje is in orde en doet kond van een blijde, gezonde baby.

Kata krijgt vandaag een nieuwe kamergenote. Af en toe mag Kata even het bed uit voor de postoel of een wandelingetje naar het toilet.

Alle aandacht voor onze situatie is overweldigend. Bloemen, attenties, kaarten en de berichten in het gastenboek zijn hartverwarmend. Dank jullie wel! Het is erg bijzonder dat zoveel mensen meeleven met ons wel en wee en dat van Plukje-in-de-buik. Het blijft voor ons een erg onzekere tijd.

5 februari 2008 - 26 WEKEN EN 1 DAG
Nieuwe weeënremmer
Ook vandaag blijven de pijntjes wat opspelen, maar veel meer lijkt er niet te gebeuren, wat het vertrouwen enigszins doet toenemen. De professor komt vandaag langs. Eén van de weeënremmers wordt vervangen door een andere in de hoop dat Kata daar wat sterker op reageert. Er is hoop dat we het zo nog een tijdje weten uit te zingen. Maar garanties zijn niet te geven. Het devies is en blijft: afwachten.

Kata is vanavond verhuisd naar de raamkant van de tweepersoonskamer. Dat is fijn, want dat levert uitzicht op. Papa Pluk gaat dagelijks op bezoek en print alle reacties in het gastenboek uit. Kata leest ze vol ontroering.

Pluk gaat inmiddels een eigen weg. Tijdens het dagelijkse hartfilmpje deed onze Pluk onverminderd van zich kloppen.

4 februari 2008 - 26 WEKEN
Krampje, pijntje, beweegje
In de loop van de dag lijkt de baarmoeder weer wat onrustiger. Het is een tergend onzekere periode. Toch komen we ook deze dag weer door. En gaan we 's avonds, ieder in ons eigen bed, slapen.

3 februari 2008 - 25 WEKEN EN 6 DAGEN
Stabiel
De baarmoeder was ook in de ochtend nog licht onrustig. Kata hield zich letterlijk muisstil in bed om haar baarmoeder bij wijze van spreken niet wakker te maken. Plukje hield zich uitstekend, wat bleek uit een hartfilmpje dat in de loop van de ochtend gemaakt werd. Een fanatiek hartje meldde zich en Plukje leek zich nergens zorgen om te maken. Klopperdeklop klopperdeklop. Nu vastgesteld kon worden dat de situatie enigszins gestabiliseerd was, werd Kata rond de middag verhuisd naar de verpleegafdeling voor zwangeren. Op een tweepersoonskamer richtten we haar nieuwe plekje in voor hopelijk nog zeer lange tijd. Langzaam kregen we weer wat hoop.

Kata heeft nu strikte bedrust. Omdat ze permanent op bed verblijft, krijgt ze dagelijks een injectie tegen trombose. Ze kweekt intussen nauwe banden met de ondersteek (een zwangere moet tenslotte vaak plassen). Ze kunnen het goed met elkaar vinden ;-)

Zondagmiddag kwam de kinderarts langs en had een lang en erg fijn gesprek met Kata. De kansen van Plukje als het toch onverhoeds deze week ter wereld mocht komen, zijn wat positiever dan we dachten. Driekwart van deze kindjes haalt de eerste dagen. De meerderheid overleeft het zelfs uiteindelijk waarvan een belangrijk deel zonder ernstige handicaps. Wat kunnen we toch veel met zulke kleine mensjes, dachten we een heel klein beetje opgelucht. Het huidige gewicht van Plukje (800 gram) is een voordeel. Het gewicht werd toevallig afgelopen woensdag tijdens de echo berekend en was uitstekend.

We durfden wat opluchting te tonen. Kata’s baarmoeder werd in de loop van de dag zelfs rustig en aan het eind van de dag stelden we vast: we hebben een dag gewonnen. Hopelijk halen we maandagavond. De injecties met corticosteroïden (zondagavond kreeg Kata een tweede) hebben 48 uur nodig om tot een goed effect te komen. En zo zullen we de komende dagen tellen. Elk uur, elke dag is er één. En misschien gaan we dit nog wel een week volhouden. Of twee. Of zelfs iets langer? Dat zou fantastisch zijn.

2 februari 2008 - 25 WEKEN EN 5 DAGEN
Angstige uren
Vanaf nu schrijft papa Pluk even in dit dagboek. Mama Pluk ligt onverwacht in het ziekenhuis.

De zaterdag begon prima, maar in de loop ervan kreeg Kata kramp onderin haar buik. De pijn nam toe en rond half acht ’s avonds besloten we te bellen met het ziekenhuis. We konden gelukkig meteen komen. Op de afdeling Verloskunde werden al snel beginnende weeën vastgesteld die bovendien confronterend op de echo te zien waren. De funneling was idioot groot en bewoog met de weeën mee. De schrik sloeg om ons het hart. Zouden we dan weer verliezen en vandaag veel te vroeg een kindje ter wereld brengen? De dienstdoende gynaecoloog constateerde zelfs een centimeter ontsluiting en een erg weke baarmoedermond. De weeën werden bovendien heviger en we verwachtten dat de bevalling elk moment kon beginnen. Binnen een mum lag Kata aan een weeënremmer per infuus. Daarnaast kreeg ze een injectie met corticosteroïden om de orgaanrijping (met name die van de longetjes) te versnellen, wat belangrijk bijdraagt aan de overlevingskansen als Plukje binnen enkele dagen geboren zou worden. Deze middelen hebben 48 uur nodig om hun werk goed te kunnen doen.

De weeënremmer bleek na een half uur onvoldoende effect te hebben waarop rond half elf ’s avonds een tweede uit de kast werd gehaald. We telden de minuten. Meer kon men niet doen, zo gaf de gynaecoloog aan. Het plaatsen van een bandje om de baarmoedermond, de behandeling waaraan we ons de afgelopen maanden als ultieme mogelijkheid zo vastgehouden hadden, was beslist onmogelijk. Het is een ingreep die veel gefrunnik aan de baarmoeder inhoudt en die is daarvoor nu veel te onrustig. Dan weet je bijna zeker dat de bevalling niet meer te stoppen is. De behandeling is er nu volledig op gericht het kindje zo lang mogelijk in de baarmoeder te houden. Elke dag telt in deze fase van de zwangerschap.

In de loop van de nacht werd de baarmoeder gelukkig toch wat minder onrustig. Kleine krampen waren er wel soms en Kata hoefde zich maar te bewegen of de baarmoeder reageerde, maar we leken winst te boeken. Hoewel een bevalling nog akelig dichtbij leek, besloten we na een gesprek met de gynaecoloog om twee uur ’s nachts wat te gaan slapen. Een tweede bed werd de verloskamer ingereden voor papa Pluk. En tot zes uur ’s ochtends konden we enkele uurtjes de ogen sluiten.

1 februari 2008 - 25 WEKEN EN 4 DAGEN
Op naar de 26 weken
Daar lig ik dan. Aangezien ik in mijn gewone leven geen moment rustig op mijn kont kan blijven zitten, zou je denken dat mijn immobiliteit me erg moeilijk valt. Niet dus. Ik geef me zonder veel moeite over aan mijn nieuwe ritme van bankliggen, afgewisseld met wc-bezoek, het smeren van een boterham of het wassen van een appel. En natuurlijk kan een mens best liggend laptoppen (op mijn zij, zoals wanneer je een boek leest in bed, alleen moet je met één hand tikken). Wel vind ik het ontzettend vervelend voor mijn werkgever en collega's dat zij met mijn werk zitten opgescheept terwijl ik Oprah zit te kijken.

De a-modieuze bekkenband is terug naar de fysiotherapeut. Het voordeel van alleen maar liggen is dat ik nauwelijks nog last heb van bekkeninstabiliteit. Als ik loop is het wel alsof iemand met een spreider mijn schaambeen uiteenrijt, maar ja, wanneer loop ik nou? Ik voel mijn spieren langzaam verweken en oplossen in het niets. Ooit train ik het er wel weer aan.

Stress & angst
Vandaag heb ik een goede dag, want het buikje is rustig en soepel. De angst sluimert natuurlijk altijd op de achtergrond, maar is minder hevig dan op harde-buiken-dagen. 
Marije, die ook zo'n soort zwangerschap heeft doorgemaakt - maar dan met een tweelingzwangerschap, een spoedopname, cerclage en weeënremmers vanaf 23 weken - schrijft: 'Ik heb in het ziekenhuis gevraagd welke invloed stress had op de kindjes. Over het algemeen is stress niet zo goed voor ongeboren baby's, zeiden ze, maar... Als er een vroeggeboorte dreigt, krijgen ze door die stress wel een extra ontwikkelingsboost.'

30 januari 2008 - 25 WEKEN EN 2 DAGEN
Geen verdere verslechtering

Een typisch beeld bij cervixinsufficiëntie (met 21 weken zwangerschap). De ronde vorm links is het hoofdje, dat drukt op de baarmoederhals, die flink open is gaan staan (funneling: het trechtertje). Het rechte stukje tussen de beide plusjes is wat er nog over is van de cervix.

Deze foto is niet van mij, ik heb hem van internet. Gelukkig, want op deze foto is een baarmoederhals te zien die nog maar 1 cm is. Een dergelijke verkorting geeft een heel hoge kans op vroeggeboorte. Ook funneling wordt geassocieerd met vroeggeboorten. Vaak gaan funneling en een ernstig verkorte cervix hand in hand. Bij mij is er echter wel funneling, maar blijft de baarmoederhals met bijna 3 cm nog net acceptabel.

We bespreken wat er gaat gebeuren als het verder achteruitgaat. Een cerclage is een optie, maar heeft als risico dat bij het plaatsen de vliezen kunnen breken. Dat doen ze dus liever als er écht niets anders op zit. Als het verder verkort, volgt een opname en het toedienen van injecties om de longetjes van ons kindje te laten rijpen. Voorlopig is het niet zo ver. Wel blijven de verscherpte controles en het (bed)rustadvies onverminderd van kracht. 

Ze zouden nu wel vechten voor ons kindje, maar de kans op overleven is niet heel groot. En nog kleiner is de kans dat zo'n prematuur kindje het zou overleven zonder blijvende handicaps. Ons prachtkindje van 800 gram (volgens de metingen van vandaag) moet dus nog een boel weekjes in mijn buik blijven!

26 januari 2008 - 24 WEKEN EN 5 DAGEN
Zaterdagochtend in het ziekenhuis

's Morgens bellen we naar de afdeling verloskunde. We mogen meteen langskomen. Zoals altijd voelt het weer als een warm bad als we daar aankomen. Lieve begripvolle woorden voor mij, een lekker kopje café latte voor Arian.

De verloskundige die me onderzoekt is zelfs zo lief, dat ik moet huilen als ik haar vertel over  de bevalling van Otto. Ze is erg begripvol en zegt dat ik best verdrietig mag zijn dat het allemaal zo loopt. Die angstige toestanden en de verplichte bedrust zijn ook niet niks. 'Dit is niet zoals je je een zwangerschap voorstelt. Natuurlijk heb je het ervoor over, maar je mag er best van balen.' Gek, ik heb er nog niet eens aan gedacht dat het gewoon helemaal niet leuk is om huisarrest te hebben terwijl andere zwangeren met vriendinnen gaan lunchen, romantische weekendjes weg gaan met hun partner en eindeloos shoppen voor de kleine. En zich ondertussen nuttig maken op werk, in het huishouden en met het klaarmaken van het kamertje.
Zelf kan ik aardig berusten in mijn rustadvies. Het is voor een goed doel, een doel waar ik alles voor over heb. Bovendien kan ik nog best veel wel doen. Lezen, tv kijken, bellen, bezoek ontvangen (mits niet te veeleisend :-)) en soms even achter de laptop. En Arian is erg heldhaftig en handig bovendien. Naast zijn werk houdt hij het huishouden draaiende en klust hij zich een slag in de rondte in en om huis.

De pijn aan weerszijden van mijn buik, is 'gewoon' hevige bandenpijn, veroorzaakt door de snel groeiende buik (zie foto). De banden waar de baarmoeder aan is opgehangen rekken pijnlijk mee met de groei van de baarmoeder.
De zeurderige pijn in mijn onderbuik blijkt veroorzaakt te worden door een blaasontsteking. Goed zeg, dat ze dat altijd controleren. Zelf had ik het nooit verwacht, ik heb niet de typische klachten en bij de controle op woensdag was mij urine nog schoon. In de zwangerschap heb je een verhoogde kans op een blaasontsteking en verloopt de blaasontsteking vaker zonder de bekende symptomen zoals het branderige gevoel. Ik krijg een recept amoxicilline mee naar huis. Hopelijk nemen de harde buiken wat af als de blaasontsteking behandeld is.

De dienstdoende gynaecoloog meet de cervixlengte. Wij schrikken een beetje als we zien dat de vruchtvliezen uitpuilen in het trechtertje (de funneling), maar de gynaecoloog beoordeelt dat het beeld niet verslechterd is sinds woensdag. Het overgebleven deel van de baarmoederhals is met 3 cm nog steeds voldoende. Wel wordt weer duidelijk gezegd dat ik op mijn eigen verzorging en het zetten van een kopje thee na niets mag doen. Ze bespreken nogmaals de mogelijkheid van het plaatsen van een therapeutische cerclage (bij cervixverkorting) of een noodcerclage (bij ontsluiting) met ons. Het is nu nog steeds niet aan de orde, maar bij een volgende verandering van de cervix kan het moment ineens daar zijn.

Vriendjes

Als we thuiskomen, zit ons bezoek in de tuin op ons te wachten... We dachten, die kunnen wel naar binnen, maar ze hadden helaas hun sleutel van ons huis niet bij zich. Arian kent Robert al sinds zijn kindertijd, toen beide magere knulletjes meegingen met de vakantiekampen voor kinderen met cystic fibrosis. Het gezellige bezoekje staat in het teken van het kamertje van Pluk. Terwijl Arian bij de dienstdoende apotheek mijn medicijnen ophaalt zetten Robert en Monique het bedje in elkaar. Ik zit op het bankje-dat-mij-zo-handig-lijkt-voor-de-borstvoeding en kijk ernaar.

25 januari 2008 - 24 WEKEN EN 4 DAGEN
Platte rust
Woensdagmiddag was ik nog vrij nuchter onder mijn rustadvies. 'Ach, het is gewoon een preventieve maatregel' maakte ik mezelf wijs.
Donderdag had ik veel en pijnlijke harde buiken en sloeg de angst toe. Zou ik weer vroegtijdige weeën krijgen die niet te stoppen zijn, zoals bij Otto? 'Onder preterme arbeid wordt verstaan: het optreden vóór de 37ste zwangerschapsweek van uteriene contracties (pijnlijke, bij palpatie voelbare opspanningen van de uterus die langer duren dan 30 seconden en die terugkomen met een frequentie van minstens 4 per 30 minuten) en die leiden tot cervicale veranderingen. Het onderscheid tussen echte preterme arbeid en Braxton-Hicks contracties (harde buiken) kan soms moeilijk te maken zijn (VVOG-richtlijn).'  
Vrijdag ging het beter met mijn moreel. Ik stelde me een beetje gerust met de gedachte dat als het echt mis was geweest ik ook niet thuis op de bank had gelegen, maar in het ziekenhuis aan een infuus met weeënremmers... En zouden ze injecties toedienen om de longrijping van ons kleintje te bevorderen en zou ik op de operatietafel liggen voor het plaatsen van een cerclage.
Ik ontspande weer een beetje. Alleen duurde het niet lang. 's Nachts lag ik weer harde buiken te tellen en was er geen enkele houding te vinden waarin mijn buik pijnloos en ontspannen was.

23 januari 2008 - 24 WEKEN EN 2 DAGEN
Controle

Ik heb de laatste tijd veel harde buiken. Dat kan normaal zijn en geeft niet altijd ellende met verkorte baarmoederhalzen, ontsluiting en voortijdige weeën. Maar met mijn voorgeschiedenis is het ook niet uit te sluiten, zegt de dokter.
Ook heb ik weer een duidelijke 'funneling', blijkt bij de cervixmeting. In plaats van een evenwijdige smalle buis, is er nu dus zo'n trechter die groter wordt als ik hoest. De lengte van het overgebleven deel van de baarmoederhals neemt ook wat af. Hij zit nu tussen de 2 en de 4 cm. Iets korter dan hiervoor, toen het nog ruim 4 cm was.
De gynaecoloog adviseert om een week thuis absolute rust te houden om te kijken of mijn cervix daardoor wat rustiger wordt. Veel platliggen op bed of bank dus. Volgende week meten we of het iets heeft uitgehaald. En in de tussentijd moet ik alert blijven op wat er gebeurt in mijn lijf en bij elke twijfel bellen en langskomen.

22 januari 2008 - 24 WEKEN EN 1 DAG
Bekkenband

Die riem kan natuurlijk niet. Gevalletje modepolitie inschakelen. Maar het is dan natuurlijk ook geen riem, maar mijn bekkenband. Ik heb 'm te leen van de bekkentherapeut en doe 'm alleen om als ik een grote afstand afleg. Zoals de 100 meter van de auto naar de ingang van kantoor, wat in mijn huidige staat een hele wandeling is. De band zorgt ervoor dat de diverse bekkendelen minder ten opzichte van elkaar kunnen schuiven. En daardoor heb ik minder pijn. Echt voor lul loop ik nog niet, want onder mijn dikke winterjas zie je er niets van.
Meer info over bekkenbanden bij bekkeninstabiliteit.

Op mijn werk neem ik deel aan een overleg met een twee verre collega's die ik voor het eerst zie. De eerste komt binnen: 'Jij bent zeker al druk met alles afronden, zo vlak voor je verlof?'
'Nee hoor, ik hoop nog zeker tien weken te kunnen werken.'

Bij het afscheid zegt nummer twee: 'Succes met de laatste loodjes.'
'Dank je. Maar ik hoop dat de laatste loodjes nog een week of 16 duren!'

21 januari 2008 - 24 WEKEN
Ik knap op
Sinds ik een codeïnejunk ben, slaap ik weer, en sinds ik weer slaap, herstel ik ook weer van mijn verzameling verkoudheidsvirusjes. Het hoesten neemt af, de energie neemt langzaam toe.
Vandaag ben ik weer gaan werken. Op een gegeven moment knap je ook niet meer verder op van alleen maar bankliggen en heb je alle herhalingen van Dr. Phil en Oprah ook wel gezien. Met een bleke toet, een dikke buik en een waggelloopje (braaf met mijn bekkenband om) begaf ik me weer het werkende leven. I'm back!

19 januari 2008 - 23 WEKEN EN 5 DAGEN
Op naar de 24 weken
Wat voelt het fijn om de 24 weken te naderen. Dan zijn we nog lang niet uit de gevarenzone, maar het is wel een termijn waarbij er meer mogelijk is.
Zoals weeënremming om de bevalling uit te stellen. 'Bij extreme vroeggeboorte tot 26 weken zwangerschapsduur geeft elke dag uitstel van de baring een toename van overlevingskans met 2–3%. Uitstel kan bovendien van nut zijn om de toediening van corticosteroïden ter bevordering van de foetale longrijping mogelijk te maken. Dit nut is alleen aangetoond voor een dreigende vroeggeboorte bij een zwangerschap tussen 24 en 34 weken.' Bron: Farmacotherapeutisch Kompas

Ook naderen we de grens van levensvatbaarheid. Wettelijk is dat 24 weken; de beroepsgroep hanteert een grens 24-26 weken. Bij 24-25 weken wordt een actieve behandeling alleen ingezet als er aanwijzingen zijn dat het kindje het redelijk gaat doen en als het kindje zwaarder is dan 500 gram. Boven de 26 weken wordt in principe wel behandeld. Bron: brief NVK/NVOG

18 januari 2008 - 23 WEKEN EN 4 DAGEN
In het nieuws
In ziekenhuizen sterven ‘s nachts een kwart meer baby’s bij de geboorte dan overdag. Dit komt doordat er dan geen gynaecologen zijn en hun hulp te laat wordt ingeroepen. Dat schrijven de hoogleraren gynaecologie Gerard Visser van het Universitair Medisch Centrum Utrecht en Eric Steegers van het Erasmus Medisch Centrum deze week in vakblad Medisch Contact.

De hogere sterfte (23%) vindt plaats in uren dat de gynaecologen niet aanwezig zijn. Het werk wordt dan overgenomen door assistenten. Ook in het weekeinde sterven in het ziekenhuis meer baby's (7%) dan door de week. Het gaat om 35 tot 40 pasgeborenen per jaar.

De twee hoogleraren vinden dat het Nederlandse verloskundige systeem onder druk staat. Uit cijfers van de Europese Unie blijkt dat de sterfte onder pasgeborenen in Nederland relatief hoog is. De gynaecologen vragen zich af of het typisch Nederlandse verloskundige fenomeen van thuisbevalling in de 21e eeuw nog wel voldoet.

Het aantal ‘normale’ bevallingen neemt af, melden de gynaecologen. Het percentage keizersneden - hoewel nog steeds laag voor de westerse wereld - is in twintig jaar tijd verdrievoudigd tot ongeveer 15%. En het aantal vrouwen dat onverwacht naar het ziekenhuis moest, is de afgelopen jaren sterk gestegen.

De helft van de vrouwen die eigenlijk thuis wilde bevallen, moest uiteindelijk toch naar het ziekenhuis. De afdelingen gynaecologie van ziekenhuizen zijn daarop niet 24 uur per etmaal ingesteld, constateren de hoogleraren. Assistenten zijn minder snel geneigd de hulp van de gynaecoloog in te roepen als die naar huis is, was al eerder gebleken. 'De gynaecologen zijn slechts vijf dagen per week, van 08.00 uur tot circa 18.00 uur aanwezig op de werkvloer', schrijven de gynaecologen. Zij noemen dat 'problematisch'.

Minister Ab Klink (Volksgezondheid, CDA) is blij dat mensen uit de beroepsgroep dit probleem aan willen pakken. Hij vindt dat in de eerste plaats een taak van de professionals zelf. PvdA en PVV willen een debat met de minister.

Uit een ander artikel dat deze week in Medisch Contact is gepubliceerd blijkt dat de babysterfte vooral in Rotterdam „zorgelijk hoog” is, zeker in achterstandswijken. Dat concludeert hoogleraar verloskunde en prenatale geneeskunde Eric Steegers van het Rotterdamse Erasmus Medisch Centrum. In de periode 2000-2004 stierven vlak voor en na de geboorte 11,6 baby's op de 1000 geborenen. In de rest van Nederland lag dat aantal op 10,1.
Bron: NRC

16 januari 2008 - 23 WEKEN EN 2 DAGEN
Net zo ver als met Otto
Bloeddruk (100 over 60) en suiker (4,2) in orde, ijzer ook, hoewel wat laag. (6,8 is de grens waaronder men spreekt van bloedarmoede, bij zwangeren die verder zijn dan 18 weken is dat 6,5). 'Zie je altijd zo bleek?,' vraagt de assistente. Ja dus. Maar het wordt erger als ik maar drie uur heb geslapen, al een maand binnen op de bank lig en me te lamlendig voel om me op te maken.

Bij de professor bespreken we de staat van de cervix. Hoewel er wat funneling zichtbaar is tijdens mijn hoestaanvallen, blijft de cervix ook dan mooi op lengte. En zolang de lengte goed blijft, is er niets aan de hand.

En ik krijg codeïne.
'Kan dat wel, met de baby?'
'Ik ga je niet iets voorschrijven tegen je hoest wat schadelijk is voor de baby,' antwoordt de prof lachend.
'O nee, dat was niet zo'n handige vraag.'
Als een uitgehongerde straathond met een stuk worst, zo blij ben ik met mijn pilletjes. Eindelijk weer kunnen slapen!
Maar nog veel blijer ben ik met de geruststelling als de professor nogmaals zegt dat hij erg tevreden is.

Vanaf vandaag (om precies te zijn vanaf vanmiddag 12.34 uur) ben ik langer zwanger dan met Otto. Dat voelt gek. Maar vooral ook erg hoopvol en positief.

15 januari 2008 - 23 WEKEN EN 1 DAG
Morgen net zo ver als met Otto
Otto was, met zijn 23 weken, onwaarschijnlijk klein. Iets meer dan de helft van een volgroeide baby qua lengte (30 cm) en minder dan één zesde qua gewicht (500 gram). Hoe klein hij ook was vergeleken bij een voldragen baby, toch vond ik hem op het eerste gezicht verrassend groot. En compleet. Ik kon me voordat hij geboren werd niet eens voorstellen hoe ongelooflijk 'af' en compleet zo'n kindje van 23 weken zwangerschap zou zijn.

Nu kan ik me precies voorstellen hoe Plukje eruit ziet. Oogjes nog dicht, nog magertjes maar met het eerste vetlaagje al aangemaakt. Het huidje nog heel dun en teer en daardoor haast doorschijnend, waardoor het een rode gloed heeft van de bloedvaten eronder. Hoewel het hoofdhaar meestal rond de twintigste week begint te groeien, gok ik dat Plukje geen haartjes op het hoofd heeft. Otto had ook geen hoofdhaar en ook Arian en ik zijn kaal op deze wereld gekomen. Een prachtig, beweeglijk baby'tje, opgekruld in de buik op zijn hoogst 20 cm, maar al te groot om zich helemaal uit te strekken. Met mooie vingertjes en teentjes met nageltjes die al verrassend lang zijn. En wie weet met hetzelfde eigenwijze mondje als Otto?

Dat ik deze periode extra onzeker en alert zou zijn, had ik verwacht. Ik had alleen gedacht dat de malaise zich zou beperken tot mijn psychische staat, maar helaas ben ik ook lichamelijk een kruk. Ik hoest mijn longen uit mijn lijf, non-stop, waardoor ik uitgeput raak en niet kan slapen waardoor ik verder uitgeput raak en mijn weerstand tot het nulpunt daalt en ik inmiddels mijn derde verkoudheidsvirusje aan het wegwerken ben.

Ik zit nu aan de Ventolin tegen de benauwdheid, terwijl ik nog nooit in mijn leven ook maar één longklacht heb gehad (de longen waren altijd Arians afdeling). Goed spul, alleen helpt het niet. Morgen bespreek ik met de gynaecoloog of er iets anders te doen is aan deze toestand, want dit put mij gigantisch uit. (Nog los van het eventuele effect van het gehoest op mijn cervix. Men zegt dat dat dat wel mee zal vallen, aangezien het vrijdag nog in orde was, terwijl ik toen ook al een tijd hoestte).

Psychologisch is dit de zwaarste tijd. Tot morgen gaan we naar de termijn toe waarbij het misging. Vanaf morgen gaan we gelukkig steeds verder van die termijn af.

13 januari 2008 - 22 WEKEN EN 6 DAGEN
Tijd voor de buikfoto

Twee noemenswaardige feiten.
1. Gisterenavond voelde papa Arian zijn nageslacht voor het eerst.
2. Mijn buik heeft een buikomtrek van 1 meter bereikt. Het wachten is tot mijn navel gaat uitpuilen. Volgens sommige mensen in mijn omgeving is een puilnavel heel ieeeeeks, maar ik vind het prachtig. Zo ultiem zwanger ziet dat eruit.

'Ontspannen' en 'vertrouwen hebben' lukt me met wisselend succes. Ik probeer mezelf met positieve activiteiten af te leiden - Prénatalbezoek, bedenken wat voor geboortekaartje we leuk vinden, de kinderwagen van zolder halen ('Arian, ik weet dat je heel geconcentreerd aan het werk bent, maar wil je even de kinderwagen van zolder halen en in elkaar zetten?'), dat soort dingen. Trouwens, waar laten andere mensen de kinderwagen? Als we 'm in de gang zetten, kunnen we nooit meer naar de wc. Misschien de keuken?
Ook een heel gepuzzel hoe we in onze kleine en best-wel-heel-volle woonkamer plaats gaan maken voor de box. Eén Billy verhuist uit de zithoek naar de wand waar de andere Billy's staan; de ladekast komt in plaats van deze Billy; de secretaire in plaats van de ladekast; en zo komt dan de meest ideale plek vrij voor de box.

11 januari 2008 - 22 WEKEN EN 4 DAGEN
Twee ziekenhuisbezoekjes later

Gisteren rond zessen kwamen de harde buiken elke twee minuten. Ook Arian kon ze voelen: het verschil tussen een zacht kussentje en een keiharde rugbybal in je buik. Hoewel dat heel goed van de stress kan komen, gingen we toch langs het ziekenhuis. Daar werden we wederom superlief ontvangen.
De cervix is niet alleen met de echo te meten, maar ook te voelen via de vagina. Het voordeel daarvan is dat men ook de stevigheid van het geheel kan voelen. Dus werd ik getoucheerd en daaruit bleek dat alles nog in orde was. We konden na thuiskomst redelijk gerust ons bedje in.

Vandaag hadden we de cervixmeting en die was erg geruststellend. De 'trechter' is bijna helemaal weg en het kleine driehoekje wat ervan over is, is duidelijk geen funneling. Het lijkt erop dat we woensdag niet het begin van het opengaan van de cervix zagen, maar 'gewoon' een reactie van de cervix op de groeiende baarmoeder. Pfieeeeeeeeeeew.

Dank voor alle lieve kaarsjes, berichtjes, gebeden en positieve energie via mail, sms en gastenboek. Zo lief! De 'enge weken' zijn natuurlijk nog niet om. Maar met elke dag zijn we één dag dichterbij de uitgerekende datum. Na woensdag (als ik 23 weken en 2 dagen ben, net als bij Otto) is hopelijk het ergste voorbij. Dan is het optellen tot de levensvatbare periode. En dan weer steeds verder, tot de 30, 32, 37 en - wie weet - zelfs 40 weken.

Funneling De baarmoedermond is een soort tunnel waar slijm in zit. Voordat je gaat bevallen verlies je dat slijm, samen met wat bloed. Normaal gesproken hoort de baarmoedermond over de gehele lengte dicht te zitten: de diameter is over de gehele lengte ongeveer even groot. Bij funneling wijkt de baarmoedermond aan de bovenkant, de kant van het kind, een beetje uiteen. De diameter is daar groter dan aan de kant van de vagina. Funneling geeft een verhoogd risico op vroeggeboorte.

10 januari 2008 - 22 WEKEN EN 3 DAGEN
Geen fijne tijd
Gisteren bij de cervixmeting bleef de geruststelling uit. De overgang van de baarmoeder naar de baarmoederhals vertoonde een trechtervorm, een beetje zoals de monding van een rivier. Help, het begin van het wijder worden? Funneling?
De echografiste riep er een gynaecoloog bij. Deze lieve dokter probeerde me gerust te stellen, maar kon natuurlijk niets garanderen. Alle veranderingen aan de vorm van de baarmoederhals kunnen passen bij een doodnormaal beeld bij een vorderende zwangerschap, maar kunnen ook de voorbode van iets naars zijn. Een cervix is een dynamisch ding, dat nog wel eens van vorm wil veranderen. Zeer positief is dat de rest van de baarmoederhals nog steeds bijna 4 cm is ('Dat doen weinig vrouwen je na bij een tweede zwangerschap'), en dat het trechtertje niet groter of wijder wordt als ik op mijn handen blaas.

Ze legde uit dat we verder niets kunnen doen, alleen afwachten. Een cerclage verlengt de korter wordende baarmoederhals (onder de 2,5 cm), maar als de baarmoederhals lang genoeg is, heeft een cerclage geen toegevoegde waarde (en dus wel een onnodig risico). Ook zei ze dat ik het rustig aan moet doen: niet te veel lopen, traplopen en tillen en sporten (alsof ik dat laatste zou durven...).
Tijdens haar uitleg kon ik alleen maar huilen. Me voorstellen hoe het zou zijn als we ook dit kindje zouden verliezen is gewoon té erg. Maar ik krijg die gedachte ook niet uit mijn hoofd. Niet nu, een week voor de termijn dat het met Otto misging, niet met deze onzekerheid. God, ik hou nu al zo veel van dit kindje.

Gezien mijn psychische staat en het rustadvies belde ik mijn werk af. Een lieve collega bracht me thuis en zo bracht ik de rest van de dag op de bank door, met een vriendin en met oude afleveringen van House. 's Middags belde professor Bruinse nog even terug (voor de liefhebbers: hij is kort te zien in een aflevering van Afslag UMC Utrecht). Of zijn stem nou een geruststellende uitwerking op mij heeft, of dat het me gewoon goed deed dat ook mijn eigen behandelaar achter het beleid staat; ik werd meteen een stuk rustiger. 

Vandaag is de stress in alle hevigheid terug. Ik heb alweer gebeld, deze keer om te melden dat ik harde buiken heb. Antwoord: alleen als ze vaak gaan komen of erg veel pijn gaan doen, moet ik even langskomen. Ik moet verder veel liggen en proberen een beetje te ontspannen. Liggen is makkelijk, maar ik heb werkelijk geen idee hoe ik me ga ontspannen de komende weken.

Morgen wordt de cervix weer gemeten. Hopelijk is dan alles weer gewoon.

8 januari 2008 - 22 WEKEN EN 1 DAG
Bekkentherapie
Ik was bang dat ik nooit meer van die bank af zou komen. Maar na twee weken hoesten/keelpijn/totale malaise zonder echte vooruitgang, voel ik me eindelijk weer wat beter. Ook op het bekkenfront gloort hoop. Vanmorgen ben ik bij de bekkenfysiotherapeut geweest en deze deskundige dame was erg bemoedigend. Hoewel ik een klassieke bekkeninstabiliteit heb, ziet ze genoeg mogelijkheden om winst te behalen. Vandaag leerde ik onder meer dat traplopen erg belastend is en bij voorkeur vermeden dient te worden. Indien ik toch een trap op of af moet, dan met zijwaartse stappen. Bij het zitten word ik geacht de knieën losjes uit elkaar te laten vallen en de voeten bij elkaar te houden, zodat mijn benen een O-vorm aannemen. Volgende week gaan we oefenen met lopen. Ik kan niet wachten. In de tussentijd strompel ik moedig voorwaarts.

Foetus (21 weken) houdt hand chirurg vast tijdens operatie in baarmoeder
Het is allemaal wonderlijk. De natuur, en wat wij mensen allemaal kunnen. Op internet vond ik een foto van een foetus van 21 weken dat in de baarmoeder geopereerd werd aan een open ruggetje. Dat is al bijzonder. Maar op deze foto zien we hoe het kindje zijn handje uit de opening in de baarmoeder steekt en in de hand van de chirurg knijpt. Bekijk de foto op de site van fotograaf www.michaelclancy.com en lees het hele wonderschone verhaal: Samuel's story.

3 januari 2008 - 21 WEKEN EN 3 DAGEN
Nog meer weetjes over de baarmoederhals
Een goede vraag in mijn gastenboek. Hoe lang duurt het voordat je cervix verkort, verweekt en eventueel tot ontsluiting komt? Nou, dat kan heel snel gebeuren (soms zelfs binnen een dag) maar ook geleidelijk.
Juist de gedachte dat het zo snel kan optreden, maakt dat het zo lastig is om tussen de tweewekelijkse metingen gerust te blijven. Dat het gisteren in orde was, hoeft niet te betekenen dat vandaag ook alles goed is. Als je elke dag zou meten, zou je een stuk zekerder zitten, maar dat is natuurlijk niet haalbaar. Dus zijn gynaecologen overeengekomen dat ze eens per twee weken meten - en vaker indien er redenen toe zijn.

Dr. Sietske Althuisius schrijft in haar proefschrift:
'Helaas is het niet mogelijk om exacte regels te geven voor het interval tussen de cervixlengtemetingen, zodat verkorting tijdig wordt ontdekt. De beslissing wanneer de volgende meting moet plaatsvinden hangt af van de inschatting door de betrokken specialist van de unieke risicofactoren van de individuele patiënte. Oftewel voor iedere individuele patiënte moet de frequentie van metingen worden gebaseerd op de voorgeschiedenis, de overige risicofactoren, de mate waarin patiënte bereid is mee te werken, de ongerustheid van de patiënte, haar begrip van de risicofactoren, en de behaalde zwangerschapsduur in de vorige en in de huidige zwangerschap.'

Ze schrijft nog meer interessante zaken die enig licht werpen op het fenomeen:
'Het stellen van de diagnose cervixinsufficiëntie blijft extreem moeilijk. De diagnose cervixinsufficiëntie kan alleen gesteld worden na uitsluiting van alle andere. Cervixinsufficiëntie is niet een categorische maar een continue variabele, wat betekent dat er verschillende maten van competentie van de cervix mogelijk zijn. De competentie van de cervix kan zich bovendien verschillend uiten in opvolgende zwangerschappen.'

Aangezien er geen andere oorzaken zijn gevonden, moeten we rekening houden met cervixinsufficiëntie, ook al is helemaal niet zeker dat dat het geval is. Als mijn baarmoederhals korter zou worden (en we zijn er op tijd bij - dus voordat ik weeënactiviteit krijg) kan een cerclage geplaatst worden om de baarmoederhals. Een bandje, ringetje, lusje... Het komt allemaal op hetzelfde neer: zorgen dat de boel dicht blijft zitten. Het is geen wondermiddel met 100% garantie, maar het heeft al ongelooflijk veel kinderlevens gered.

2 januari 2008 - 21 WEKEN EN 2 DAGEN
Controle

Vandaag is het zo rustig op de poli, dat ik wéér geen tijd heb om het artikel over de vrouw die op haar 50e een IVF-tweeling kreeg uit te lezen. Wel weet ik nu dat ze gebruik heeft gemaakt van donoreicellen (gezien haar leeftijd) en donorzaadcellen (gezien het feit dat ze alleenstaand is) en dat ze uit moest wijken naar de Verenigde Staten omdat we hier een maximumleeftijd hebben voor eiceldonatie. Afijn, dit even geheel terzijde.
We doen de dingen weer in de inmiddels vaste volgorde: inwendige echo van cervix (ok), uitwendige echo van baby (ok), bloeddruk (110-60, ok) en gesprek met de gynaecoloog.

Ik vraag of het mogelijk is om twee extra cervixmetingen te doen in de komende zenuwslopende periode. Ik heb toevallig al een echo staan voor de dag dat ik 23 weken en 2 dagen ben (dat is de termijn waarbij de bevalling van Otto zich aankondigde in de vorm van uitpuilende vliezen en een hevige weeënstorm). Maar ik wil zo graag de week ervoor en de week erna een extra controle. Just 2B sure. De dokter legt uit dat er geen therapeutische meerwaarde zit aan deze extra controles, maar dat hij zich erg goed kan voorstellen dat het voor mijn gemoedsrust alles uitmaakt. Dus mag ik twee extra controles plannen.

Ook ga ik ijzer en glucose prikken in het lab, een verdieping hoger. Aha, hier is iedereen! De wachtkamer is vol. Omdat het een kinderziekenhuis is, zijn er geen grote-mensen-tijdschriften, alleen een tekenfilm met een tune waar je na veertien keer luisteren écht  ontoerekeningsvatbaar van wordt, lego en van die psychedelische kleurrijke spiralen met kralen eromheen.
Een zichtbaar ernstig ziek jongetje van een jaar of tien gaat met zijn vader de prikkamer in. Even later hoor ik het jochie hartverscheurend huilen en tegen de deur aanbonken. Het huilen (schreeuwen, krijsen, brullen) houdt lang aan en gaat door merg en been. Zo onwijs verdrietig, zo'n ziek knulleke.
Zit ik daar met mijn baby in mijn buik te hopen dat alles goed gaat en ons kindje gezond en op het juiste moment ter wereld komt, te denken dat ik er dan geruster op zal zijn. Maar dan komen weer nieuwe zorgen... Blijft mijn kind wel gezond? Alle ouders in deze wachtkamer hielden ooit ook een kerngezonde baby in hun armen.
Als het ventje weer naar buiten komt, heeft hij weer een ongenaakbare blik op zijn gezicht. Alsof hij wil zeggen 'Waag het niet om te denken dat ik zielig ben'. Dat denk ik ook niet. Ik vind het ventje stoer en dapper.

Als we het zouden weten
Morgen komt 'Als we het zouden weten' op tv. Ik schreef op 28 november over deze documentaire. Het gaat over de onmenselijk moeilijke beslissingen rond levensbeëindiging van pasgeboren baby's als zij geen enkele kans op een menswaardig leven meer hebben. Zoals dat bijvoorbeeld het geval kan zijn met kindjes die extreem vroeg geboren zijn.

Donderdag 3 januari 22.40 - 23.55 uur, Holland Doc 'Als we het zouden weten' (HUMAN)
Kijk op www.uitzendingemist.nl. Als het goed is is dit de directe link.
  
1 januari 2008 - 21 WEKEN EN 1 DAG
Zelf doen

		Gelukkig, de lange naald (5 cm) is voor het optrekken van het goedje. De kortere naald (4 cm) moet in mijn bovenbeen. De truc is dat je de naald er snel en met een flinke aanloop in jenst. En dan langzaam leegspuiten.
Omdat ik de laatste gift Proluton Depot op maandag voor Kerst heb gekregen en ik pas morgen (woensdag) weer in het ziekenhuis ben, heb ik de vorige keer afgesproken dat ik vandaag zelf mijn injectie zet. Zo'n intramusculaire (=in de spier) injectie gaat een stuk dieper dan de onderhuidse spuiten voor de ICSI-behandeling, maar ook dit is goed te doen. Taakverdeling: - fotograaf: Arian - vasthouden spierlaag: Kim - injectie: Kata

31 december 2007 - 21 WEKEN
Even langs Otto op de laatste dag van het jaar

Met onze vriendin Kim gaan we naar Otto's graf. De bedoeling is om alleen wat sterretjes af te steken voor ons kleine lieve sterretje. Maar we treffen op Otto's graf ook nog de bellenblaas aan, dus blazen we een paar mooie bellen. Een mini-oudjaarsfeestje voor ons kleintje. Ik heb niet meer de stem van een doorrookte havenwerker. Het slechte nieuws is dat ik nu helemaal geen stem meer heb. Het lijkt erop alsof ik de laatste dagen alleen maar zieker word in plaats van beter. Vooral 's nachts hoest ik de longen uit mijn lijf. Als je zwanger bent, heb je een verminderde weerstand en dan kan zo'n virus soms flink om zich heen grijpen. Ik red het dit jaar dan ook niet tot twaalf uur. Ruim voor de klok twaalf slaat lig ik uitgeteld in bed. Met een zielig hoog stemmetje vertel ik Arian dat ik van 'm houd en dat ik vind dat we het goed hebben gedaan in het moeilijke jaar 2007. En dat ik me verheug op alles wat 2008 zal brengen. Arian dekt me toe en gaat naar beneden om het nieuwe jaar in te luiden met onze logé. Ik ben dan wel ziek & zwak, maar zo gelukkig met Arian in mijn leven, Pluk in mijn buik en Otto in mijn hart.

30 december 2007 - 20 WEKEN EN 6 DAGEN
Blaffende moeder
Intussen heb ik de hoest van een man die drie pakjes zware shag per dag rookt. En ook de bijbehorende stem. Arme baby zit maar in die bak herrie.
Als Plukje later onrustig is, hoeven we alleen maar een paar keer te hoesten om de herinnering aan die fijne tijd in de baarmoeder weer terug te halen.

29 december 2007 - 20 WEKEN EN 5 DAGEN
IKEA en Prénatal en het drama van het uitzoeken van een matrasje
Wie zei dat het 's zaterdags een gekkenhuis is in de IKEA en de Prénatal? Iets voor 9.00 uur parkeren we op de beste plek van het IKEA-parkeerdek. We leggen het parcours langs alle modelkamers razendsnel af (zo snel als mijn waggeltred het maar toelaat) en kopen vloerkleed, lampje en plankje. Tijdens het hele traject zien we maar drie andere winkelende mensen. Wat een oase van rust!
Om 9.30 uur (openingstijd Prénatal) parkeren we onze auto recht voor de ingang (zeg maar ín de kassa) en kopen we een matras voor het ledikantje en een op maat gemaakt matrasje voor de wieg. De aankoop zelf is zo gepiept. Echter, de voorbereidingen...

Ik heb me wekenlang sufgegoogeld en alle veiligheidsvoorschriften (zie www.veiligslapen.info, www.wiegendood.nl, www.veiligheid.nl) uit mijn hoofd geleerd. Als bezorgde ouder wil je álles doen om te voorkomen dat je je kind verliest aan wiegendood. Een gevaar op zich, want voor je er erg in hebt, val je ten prooi aan beweringen van fabrikanten van revolutionaire vondsten tegen wiegendood. Het bezweren van angst is een goed verkoopargument. Ik merk dat ik er erg gevoelig voor ben.

Terwijl speciale producten helemaal niet nodig zijn, als je je maar houdt aan een paar regels van Stichting Onderzoek en Preventie Zuigelingensterfte:
- leg je baby altijd op de rug te slapen
- voorkom dat je baby te warm ligt (een dekbed is te warm - zo warm als 4-7 dekens - en daarom erg riskant)
- koop een bed en/of wieg dat aan de geldende veiligheidseisen voldoet (geen dichte bak maar met spijltjes op de juiste afstand van elkaar)
- gebruik geen zacht materiaal zoals kussens, hoofdbeschermer, dekbed, plastic zeiltje, zacht matras, want dat kan de ademhaling belemmeren.
- maak het bed strak op, en wel zo dat de baby met de voetjes zo goed als tegen het voeteneind ligt of gebruik alleen een passend slaapzakje
- blijf bij de baby in de buurt; laat je baby zeker het eerste half jaar bij je op de kamer slapen maar nooit bij je in bed
- houd de omgeving van de baby rookvrij en goed geventileerd
- geef bij voorkeur borstvoeding, eventueel gecombineerd met een fopspeen (beide hebben een gunstige werking op het voorkomen van wiegendood)
- gebruik geen geneesmiddelen met slaapverwekkende bijwerking (omdat het via de borstvoeding bij het kindje komt, maar ook omdat je zelf te diep kunt gaan slapen waardoor je minder alert wordt)
- let op rust en regelmaat.

Ik ben er niet uit of een Aerosleepsysteem zinvol is. Dat product ('Een product waar Prénatal voor 100% achter staat', aldus onze Prénatalmevrouw die vast en zeker met vlag en wimpel geslaagd is voor haar cursus verkooptechnieken) is een matrasovertrek met een honingraatstructuur. Het pretendeert dat het kindje kan blijven ademen als het toch per ongeluk op zijn buik draait. Het beschermt het matrasje tegen zweet, plas en lekkende kruiken, waardoor schimmelvorming wordt voorkomen. Maar ik hoor her en der dat kraambureaus er niet enthousiast over zijn. Dan laat een aanstaand ouderpaar trots het opgemaakte ledikantje zien en zegt zo'n kraambureau: 'Haal maar weg, hier werken wij niet mee.'
Tsja.
Stichting Onderzoek en Preventie Zuigelingensterfte concludeert dat op basis van het huidig wetenschappelijk onderzoek niet is vast te stellen of de Aerosleep een effect heeft op het risico op wiegendood.

En nu vanuit taalkundig perspectief. Waarom is het wel wiegendood en wiegelied (dus geen wiegenlied)? Wiegelied krijgt geen 'n', want dat woord is afgeleid van het werkwoord 'wiegen'. Wiegendood is echter afgeleid van het zelfstandig naamwoord 'wieg'. Dat woord kent maar één meervoudsvorm en dat is wiegen, dus krijgt de samenvoeging een 'n'.

26 december 2007 - 20 WEKEN EN 2 DAGEN
Sicko
Op Tweede Kerstdag word ik geveld door een plotseling opkomende verkoudheid. Keelpijn,  hoofdpijn en algehele malaise. Het leidt ertoe dat ik Tweede Kerstdag horizontaal doorbreng op de bank van mijn schoonouders. Mijn buik in zwangerschapskerstjurk jammerlijk verstopt onder een deken. Na thuiskomst blijk ik koorts te hebben: 38,7.
Hoge koorts tijdens de zwangerschap is niet goed. Zoek maar na, je komt allemaal enge dingen tegen. En zelfs al weet ik dat deze ellende echt niet optreedt na één enkel koortspiekje, toch maar even maatregelen. Dus nadat ik in drie verschillende zwangerschapsboeken heb nagezocht dat paracetamol geen kwaad kan (in tegenstelling tot ibuprofen en aspirine), sluit ik het Kerst 2007 af met een paracetamolletje.

Het goede nieuws is natuurlijk dat alle antistoffen die ik in mijn krakkemikkige toestand aanmaak via de placenta naar de baby gaan, waardoor de baby na de geboorte extra beschermd is. (Niet dat er zoveel verkoudheidsvirussen circuleren in mei, maar toch.)

24 december 2007 - 20 WEKEN
Things to do
Op de helft! Omdat er een reële kans is dat ik de 40 weken niet helemaal ga volmaken, krijg ik het een beetje op mijn heupen. Ook de nesteldrang is begonnen; ik poets en schrob ons huis op plaatsen waarvan ik voorheen niet eens wist dat ze bestonden. Ik krijg het nog druk de komende weken. Even een lijstje.
- bekkentherapie (start 8 januari, Stichting Academie Centrum)
- voorlichtingsbijeenkomst bezoeken borstvoeding/flesvoeding (5 februari, UMCU/WKZ)
- voorlichtingsbijeenkomst 'Bevallen in het UMC Utrecht' (UMCU/WKZ)
- drie workshops 'Bevallen' (start 20 februari)
- op persoonlijk gesprek bij Kinderdagverblijf Kobus (Humanitas)
- aanvragen kraambedcontroles (verloskundigenpraktijk Driebergen)
- intakegesprek kraamzorg (Yunio)
Verder natuurlijk wekelijks naar het WKZ voor injecties en controles. Spullen kopen, zoals wat kleren, matrasjes voor wieg en ledikantje en een mooi vloerkleed voor het kamertje. Verder eigenlijk niets meer, het is ongelooflijk hoeveel we al voor onze kleine Otto in huis hadden. Meubels & spulletjes van zolder halen en in kinderkamer zetten, maar dat kan alleen als de wasmachine geëlimineerd is uit de kinderkamer en dus door drie man naar zolder is gesjouwd.
En het belangrijkste: de komende 8-10 weken heelhuids doorkomen. Ik vind het doodeng. De risicoperiode voor extreme vroeggeboortes is begonnen, en de periode waarin ons kindje echt goede kansen heeft is nog zo verschrikkelijk ver weg...

23 december 2007 - 19 WEKEN EN 6 DAGEN
Middagje ziekenhuis

Een pijnlijk, gespannen gevoel in mijn onderbuik. Ook nu weet ik dat het geen weeën of harde buiken zijn, maar toch laat het me niet rusten. 's Nachts pieker ik en denk ik aan de nacht waarin ik óók niet veel meer dan een gespannen gevoel in mijn buik had, maar 's morgens wel wakker werd met ontsluiting en weeën.
Onder het motto better safe than sorry toch maar alles checken. Ook al is het zondag en is regio Utrecht massaal aan het bevallen in het WKZ.

Een paar uur en een aantal echo's, cervixmetingen en inwendige onderzoeken later, weten we dat alles in orde is. Geen blaasontsteking, geen verkorting of verweking van de cervix. Omdat de zeurende pijn mogelijk wordt veroorzaakt door traagwerkende darmen (net als de slappe bekkenbanden een effect van het hormoon progesteron) krijg ik lactulosesiroop voorgeschreven. Ook nu worden we aangemoedigd gerust te bellen als er weer iets is. We moeten bij elk vaag voorteken uitsluiten dat er iets aan de hand is.

Iets in mij zegt dat het niet de laatste keer is dat ik me in het ziekenhuis meld voor een extra controle. Ik heb die geruststelling hard nodig. De gedachte nog een keer een kindje te verliezen is ondraaglijk.

22 december 2007 - 19 WEKEN EN 5 DAGEN
Rollen omgedraaid
De laatste dagen doet elke stap pijn. Toch vind ik mijn bekkenpijn niet echt erg, het dwingt me in ieder geval om het rustig aan te doen. Hoe minder ik beweeg, hoe minder last. Dus moedigt Arian me aan om de traplift te gebruiken. Hij dateert nog uit de periode dat Arian te weinig lucht had om zich de trap op te hijsen. Vroeger, in het pre-longtransplantietijdperk, was Arian degene die niet kon tillen en geen grote afstanden kon lopen. Nu zijn de rollen even omgedraaid.
Zoals de meeste IVF- of ICSI-vrouwen accepteer ik in liefde alle zwangerschapskwaaltjes. Zolang het kwaaltjes zijn die geen kwaad kunnen voor de kleine maakt het me écht niet uit. Ik ben gewoon erg dankbaar dat ik weer zwanger mag zijn. Maar natuurlijk hoop ik wel dat  het allemaal binnen de perken blijft en ik gewoon kan blijven werken tot aan mijn verlof in april.

21 december 2007 - 19 WEKEN EN 4 DAGEN
Familie Pluk weer herenigd

's Morgens vroeg komt mijn wereldreiziger terug. Heerlijk... Heerlijk om hem weer te zien, en natuurlijk om alle cadeautjes voor mij en Pluk uit te pakken. Ik word verrast met een mooie 'maternity & nursing' nachtpon met bijpassend overslagjasje en ons kind krijgt genoeg snoezige kleertjes om zijn/haar eerste levensjaar door te komen.
Tijdens het uitpakken van de kleertjes overvalt me een gevoel van ongeloof... Het is zo onwerkelijk. Ik durf nog steeds niet te geloven dat we over een jaar een baby van zeven maanden hebben rondkruipen.

Omdat een lieve gastenboekschrijver benieuwd is naar mijn buik (en omdat het sowieso tijd is voor een driewekelijkse buikfoto) laat ik Arian meteen een foto maken. Ik constateer een verschil met de vorige foto (goh?) en ook begrijp ik ineens waarom het mooier is om speciale zwangerschapskleding te dragen. Deze grijze trui kan echt niet meer.

20 december 2007 - 19 WEKEN EN 3 DAGEN
Au!
Nou en toen hebben diegenen die mij vertelden dat mijn gewaggel mogelijk het begin van bekkeninstabiliteit is, en dat deze kwaal de neiging heeft erger te worden als je er niets aan doet, allemaal gelijk gekregen!
De afgelopen dagen kreeg ik ook pijn onderaan mijn rug en in het stuk bot tussen mijn benen (schaambeen). Typisch voor deze klachten is dat de pijn vooral optreedt als je een beweging start, bijvoorbeeld bij opstaan uit een stoel. Vandaar dat ik de afgelopen dagen op mijn werk het liefst in mijn bureaustoel bleef zitten en de afstand tussen mijn bureau en de kast al rollend aflegde.

In het ziekenhuis stelden ze meteen bekkeninstabiliteit vast en verwezen ze me naar een gespecialiseerde fysiotherapeut. Daar kan ik begin januari naartoe. In de tussentijd probeer ik zelf vast maatregelen te nemen. Ik lees in de folder van de NVOG dat het belangrijk is evenwicht te vinden tussen rust en activiteit. Beweging is nodig om spieren op sterkte te houden en spierzwakte te voorkomen; rust is nodig om verergering van klachten te voorkomen. Volgens de folder mag ik met mijn benen over elkaar zitten, mag ik fietsen en zwemmen. Maar bewegingen die veel energie kosten en/of veel pijn doen moet ik het liefst mijden. (Als voorbeeld van een te mijden activiteit noemen ze stofzuigen. Van alle huishoudelijke klussen die klus waar ik de grootste hekel aan heb. Het moest zo zijn!)

Hoe komt het eigenlijk? Onder invloed van zwangerschapshormonen verweken de verbindingen tussen de bekkenbeenderen. De NVOG wijst erop dat het géén modeziekte is. Toch is het een kwaal dat vroeger minder leek voor te komen. 'Mogelijk hangt dit samen met het feit dat aan de zwangere vrouw hogere eisen gesteld worden - door de maatschappij, maar ook door haarzelf. Hierdoor kan zowel de lichamelijke als geestelijke belasting toenemen. Ook is het mogelijk dat klachten over bekkenpijn of instabiliteit vroeger aangeduid werden als bandenpijn of lage rugpijn, en dat men er minder aandacht aan besteedde.'

Het is mijn laatste avond als eenzame zwangere. Ik vond het een goed idee dat Arian lekker op pad ging, maar ik heb hem wel gemist. Het huis is leeg zonder mijn Razende Roeland. Ik heb wel bijzonder veel respect gekregen voor schippers- en soldatenvrouwen. Pfoe, je zou maar maanden alleen zitten. Ik vond deze paar dagen zonder mijn geliefde al te lang! Morgen in alle vroegte komt Arian thuis. Coming home for Christmas.

18 december 2007 - 19 WEKEN EN 1 DAG
Ochtendje poli
Melden bij de receptie en status ophalen.
Melden bij de verpleging en status plaatsen in de daartoe bestemde bak.
Even zitten met een Delicious.
Naar de verpleegkundige voor het meten van de bloeddruk (netjes: 120 over 60) en de wekelijkse injectie.
Naar de wachtkamer voor de echokamers en status plaatsen in de daartoe bestemde bak. (Oeps, ik moet naar het toilet. Als ze me maar niet net roepen als ik weg ben.)
Op tijd terug, even zitten met een Jan.
Naar de echokamer. Eerst de cervix laten meten: deze is prachtig lang. En ons kindje is weer lekker beweeglijk.
Naar de wachtkamer voor de spreekkamers en status wederom plaatsen in de daartoe bestemde bak.
Even zitten met een gescheurde Ouders van Nu.
Naar de gespecialiseerd verpleegkundige voor een gesprek. Praten over angsten (begrijpelijk), over mijn keelpijn en verkoudheid (kan echt geen kwaad), over mijn wensen met betrekking tot borstvoeding (ja, ik wil dolgraag!) en mijn pijnlijke bekken (raadzaam om naar gespecialiseerde fysiotherapeut te gaan).
Naar het toilet. (Kan wel even, mijn gynaecoloog heeft toch net een andere patiënt binnengeroepen.)
Even zitten en verder lezen in de Ouders van Nu. (Wat interessant, een artikel over 'n vrouw van 50 die een tweeling kreeg).
Naar de gynaecoloog. Mijn prof is supertevreden en denkt dat we een heel goede kans hebben dat deze keer alles goed zal gaan.
100% zekerheid zou beter zijn, maar dat bestaat helaas niet. Maar een heel goede kans is ook prachtig. Daar gaan we voor, Plukje.

15 december 2007 - 18 WEKEN EN 5 DAGEN
Waggel & Co
Arian is een paar dagen in New York op familiebezoek. Ik troost me met het feit dat hij allemaal leuke babykleertjes en 'n veel te duur taxfree luchtje voor me meeneemt. (Toch...?) Ik heb hem in ieder geval een lijstje meegegeven met alle filialen van Babygap in Manhattan. Leve de lage dollar.

Ikzelf heb besloten geen tripje naar the Big Apple te maken. Vliegen vind ik (ja, ik ben een overbezorgde troela) al niet fijn in mijn toestand, maar de gedachte om niet binnen een uur in mijn eigen veilige ziekenhuis te kunnen zijn, is meer dan ik kan verdragen. Bovendien ben ik ook niet meer zo'n vlotte loper.

Op sommige dagen betrap ik mezelf zelfs op een ronduit waggelend loopje. Mijn bekken lijkt wat 'losser' te zitten, een gekke gewaarwording. De vorige keer had ik dat niet, misschien is het iets wat per zwangerschap wat sneller optreedt? Ook heb ik een een gek pijntje in mijn rug wat maakt dat ik niet op één been kan staan. Nu kan een mens (in tegenstelling tot de flamingo) best een gelukkig en volwaardig leven leiden zonder op één been te staan, alleen is het een beetje lastig met het aantrekken van broek of schoenen.

Schoenen, ook zoiets. Ik zou zo'n zwangere worden die er tot en met het kraambed weergaloos uitziet. Zo één die tussen de weeën door een lipglossje op doet. Zo één die tot de 40e week op hakken loopt. Om daad bij woord te voegen kocht ik aan het begin van mijn zwangerschap een paar vintage-look pumps. Mijn acupuncturist vond die hoge hakken niks, maar wauw, wat stonden ze kek met een bruine maillot en een kort rokje. Ik zou een elegante zwangere worden; op hakken en met mooie nauwsluitende jurken aan.

De pumps heb ik twee keer aangehad. Ze laten niks heel van mijn bekken, dus draag ik nu alleen nog sneakertjes. Nauwsluitende jurken zijn veel te koud, bovendien kunnen ze niet gecombineerd worden met sneakers. (Alleen Zwarte Piet komt goed weg met de combinatie van een panty met sneakers.)
Dus... Comfortabele zwangerschapsjeans met een lekker warme coltrui, that's it. En dat is dan nog als ik mijn best doe om een beetje gekleed op mijn werk te verschijnen. Als ik thuis ben, is het meestal iets vormeloos. Onder het dekbedje op de bank zie je toch niet wat ik aanheb.

Kan het me iets schelen? Nee, eigenlijk niet. Er zijn nogal wat belangrijkere dingen om me mee bezig te houden.

(Of zou Arian thuis zijn gebleven als hij een sexy zwangere op hoge hakken had gehad om tegenaan te kijken in plaats van een vormeloos hoopje onder het dekbed...?)

11 december 2007 - 18 WEKEN EN 1 DAG
Uitgebreide 20-wekenecho (artikel 2-echo)



Eerst krijg ik mijn wekelijkse injectie van een zwangere assistente. Daarna mogen we plaats nemen in de wachtkamer voor de echoruimtes. Het nadeel van veel te vroeg zijn, is dat je erg lang moet wachten als de afspraak uitloopt. Ik vul de tijd met toiletbezoek (Pluk zit vermoedelijk met hoofd tegen blaas te bonken) en Arian met bezoekjes aan de koffieautomaat.

Eenmaal binnen gaat alles snel. De gynaecoloog vindt in rap tempo alle orgaantjes en botstructuren. Hij zegt na elke meting bemoedigend 'prachtig, prachtig...' en sluit zo achter elkaar een aantal zaken uit (hazenlipje, open ruggetje, klompvoetje, grote afwijkingen in aanleg van hartje, longetjes, buikorganen en hersentjes). Ook het geslacht krijgen we te horen. Maar, hoe moeilijk ik het ook vind om het niet te verklappen (flapuit als ik ben), we willen het geslacht toch graag nog even geheim houden. (En met 'nog even' bedoel ik ongeveer tot aan de bevalling...!)
We vragen nog even om een extra check van de baarmoederhals (als we er toch zijn) en zien dat ook die mooi op lengte is.

Wat een geweldig wonder weer, een prachtig gaaf kindje in mijn buik. Het vervult ons met grote dankbaarheid. We lopen op wolken het ziekenhuis uit.
 

Structureel echoscopisch onderzoek Kijken naar: - aantal foetussen, aanwezigheid hartactie, placentalokalisatie en navelstrenginsertie, hoeveelheid vruchtwater, aantal vaten navelstreng, bewegingen van het kind Meten van: - HC: head circumference (hoofdomtrek) - TCD: transcerebellar diameter (diameter kleine hersenen) - AC: abdominal circumference (buikomtrek) - FL: femur length, femurlengte (bovenbeenlengte) Beoordelen van: a Centraal zenuwstelsel - Schedel: vorm en echodensiteit (mate waarin het weefsel de echogolven weerkaatst) - Hersenen b Wervelkolom - Beoordeling van de wervels - Beoordeling intactheid van de huid (uitsluiten 'open ruggetje') c Gelaat - Beoordeling van beide oogkassen - Beoordeling profiel - Beoordeling van bovenlip op cheiloschisis (uitsluiten hazenlipje) d Thorax - Beoordeling vorm van de thorax (borstkas) - Beoordeling van de longen - Beoordeling van het diafragma (middenrif) e Hart - Beoordeling positie en grootte - Beoordeling vierkamerbeeld - Beoordeling kruising van de grote vaten - 3 vessels view (longslagader, aorta en bovenste holle ader)  f Abdomen (buikholte) - Beoordeling van de buikwand - Identificatie van maag- en blaasvulling - Beoordeling van het darmpakket - Beoordeling van beide nieren en nierbekken g Extremiteiten (ledematen) - Beoordeling van beide bovenste en onderste extremiteiten, inclusief beoordeling van de lange pijpbeenderen - Beoordeling aanwezigheid handen en voeten. Beoordeling stand van handen en voeten(uitsluiten klompvoetje) en telling vingers

9 december 2007 - 17 WEKEN EN 6 DAGEN
Hartje horen
Met dank aan Arians technische inzicht en Plukjes krachtige hartslag hebben we een paar mooie opnames gemaakt. Eerst mijn eigen trage hartslag, die hoor je namelijk als eerste als je de doppler op mijn baarmoeder plaatst:
Mama (mp3)
Mama (wav)

Dan ons kleintje. Een stuk sneller! Ongelooflijk hoe krachtig en dapper dat hartje al klopt.
Baby (mp3)
Baby (wav)

En voor de geoefende luisteraar een opname waarop je vooral mij hoort, maar op de achtergrond ook de snelle hartslag van Pluk:
Mama en baby (mp3)
Mama en baby (wav)

Kaarsjesavond
Vandaag is het weer Worldwide Candle Lighting. Ter herdenking van alle kinderen die de wereld verloren heeft, wordt er ieder jaar op de tweede zondag van december een nationale herdenkingsdag voor overleden kinderen gehouden. Children’s Memorial Day werd in 1998 door president Clinton als een officiële herdenkingsdag erkend. Op deze dag steekt iedereen die zich aangesproken voelt om 19.00 uur een kaarsje aan. Door dit te doen in de verschillende tijdzones schijnt wereldwijd, 24 uur achtereen, het gefonkel van kaarslichtjes. Dus vanavond allen een kaarsje aansteken!
Meer info: www.wclvlaanderen.be. Met dank aan Christine (mama van Phara*) die me hierop attent maakte!

Dinsdag: artikel 2-echo
Het klinkt als iets uit een wetboek en dat is het ook. De echo die ik dinsdag krijg heette voorheen artikel 18-echo en wordt ook wel type II-echo of specialistische echo genoemd. Deze echo valt onder het vergunningenstelsel van de Wet Bijzondere Medische Verrichtingen ex. artikel 2 (voorheen Wet ziekenhuisvoorzieningen ex. artikel 18) en komt voor vergoeding in aanmerking als wordt voldaan aan ten minste één van de gestelde indicatiecriteria (in ons geval: ICSI-zwangerschap). De optimale termijn voor deze echo is 18-20 weken zwangerschap. Vandaar dat ik 'm al met 18 weken krijg.

Feitelijk is het een iets uitgebreidere versie van het Structureel Echografisch Onderzoek (SEO) dat aan alle zwangeren wordt aangeboden en meestal screeningsecho of 20-wekenecho wordt genoemd. Met de echo kunnen ernstige structurele aanlegstoornissen (zoals grote afwijkingen van het centrale zenuwstelsel, de botten, de nieren of het hart) zichtbaar worden gemaakt. Soms kan de prognose van een baby met een ernstige aandoening verbeterd worden door medisch ingrijpen tijdens de zwangerschap of direct na de geboorte.

Het verschil tussen de gewone 20-wekenecho en een artikel 2-echo, is dat deze laatste niet door een verloskundige in de eerste lijn of een gynaecoloog in de tweede lijn, maar door een speciaal daarvoor opgeleide gynaecoloog in de derde lijn wordt uitgevoerd. Als er twijfel is, zijn gespecialiseerde kindercardiologen en kinderneurologen in de buurt om te adviseren.

Bij de uitgebreide echo van Otto was alles perfect. Niemand kon toen vermoeden dat het kerngezonde mannetje een maand later dood zou zijn. Natuurlijk hoop ik dat ook kindje Pluk helemaal gezond is. Maar dat zegt niet alles. Ik hoop ook dat Pluk nog minstens twintig weken in mijn buik blijft wonen.

NVOG-richtlijn (en indicaties) artikel 2-echo

5 december 2007 - 17 WEKEN EN 2 DAGEN
Een kiekje
's Morgens zet Arian (nee, ik ben niet lui, ik mag écht niet tillen van de gynaecoloog) de laatste twee kratten met containers in de achtertuin. Ik kan niet zeggen dat ik ze zal missen, maar ik ben wel trots dat ik het weer tien weken heb volgehouden. En ik ben blij dat ik beloond word met wederom een snoezig serviesje van Dick Bruna. Bedankt, Moeders voor Moeders!

Van mijn mailvriendin Elske kreeg ik een tv-tip. Eentje die ik graag aan de DVD-recorder overlaat, omdat de documentaire na zwangerenbedtijd wordt uitgezonden. Vanavond om 00.00 uur op Net 5: Wonderbaby's - Leven met een prematuur. Ik ben benieuwd.

En natuurlijk een echo van ons Plukje. Deze keer troffen we hem in de buikligging. Hoewel... Het ziet er meer uit alsof hij op een onzichtbaar krukje zit en met kruk en al is voorover gekukeld.  


4 december 2007 - 17 WEKEN EN 1 DAG
Niet meer bang - voor zolang het duurt :-)
Alles is goed! Pfff, wat een last valt van ons af. De echo laat zien dat de cervix nog steeds keurig meer dan 4 cm is en netjes gesloten blijft, ook als ik hard op mijn handen blaas en er dus druk op de baarmoeder komt.
Na de injectie en de bloeddrukmeting (125 over 70) is het tijd voor een bezoekje aan de gynaecoloog die vandaag gezelschap heeft van een verloskundige. Terwijl de gynaecoloog me inwendig onderzoekt, laat de verloskundige ons het hartje horen. Dat we natuurlijk al kennen van onze thuisdoppler.
En die pijn? Nog steeds niets meer en niet minder dan de groei van de baarmoeder...
Ik stel een aantal vragen waar ik duidelijk antwoord op krijg. Mag ik een röntgenfoto laten maken bij de tandarts? Ja, dat mag, mits met röntgenshort over mijn buik. En als ik zou willen, zou ik zelfs een verdoving mogen.
En hoe zit het met de griepprik? Ja, doen! Hij raadt hij zelfs erg aan. Zwangeren zijn in zekere zin een risicogroep. In veel landen wordt vaccinatie actief aangeboden aan zwangeren die tijdens het griepseizoen (december tot april) in het tweede of derde trimester van hun zwangerschap zitten (zie ook www.degrotegriepmeting.nl en www.e-gezondheid.be).

3 december 2007 - 17 WEKEN
Bang (2)
Vanaf mijn werk bel ik toch maar even het ziekenhuis. De gespecialiseerd verpleegkundige neemt rustig de tijd om me goed uit te horen. Ook zij denkt op grond van mijn beschrijving niet aan beginnende weeën, maar aan bandenpijn. Maar we moeten wel even een blaasontsteking uitsluiten. Die kan in een zwangerschap optreden zonder de typische klachten, maar wel met een zeurende pijn, vandaar. Dus ga ik na het werk even naar de huisarts om in een potje te plassen. Uitslag: geen blaasontsteking.

In ons kindje heb ik veel vertrouwen, die voel ik steeds vaker uitbundig bewegen. Hij doet het heel goed. Als zijn huisje voor de komende vijf maanden het ook maar goed blijft doen...! Echt gerustgesteld zal ik pas zijn als ik morgen een mooi gesloten baarmoedermond zie op de echo.

2 december 2007 - 16 WEKEN EN 6 DAGEN
Bang
Het is nog steeds niet duidelijk hoe het vorig jaar allemaal zo mis kon gaan. Het enige wat zeker is, is dat ik voorafgaand aan de plotselinge weeënstorm al wat ontsluiting had. En als ik een jaar geleden ontsluiting kon krijgen zonder het te merken (nou ja, ik had een 'gespannen gevoel' in de buik, meer niet), dan kan het nu dus weer.

Zaterdagavond heb ik meerdere keren last van pijn in de buikstreek. De angstmolen gaat natuurlijk meteen weer draaien.
Is dit dat gespannen gevoel dat ik in de nacht voordat ik Otto kreeg ook had?
Nee, het is anders. Ik analyseer de pijn als onschuldige bandenpijn en stel mezelf gerust. Min of meer. (Eerder min dan meer.)
Hoe weet ik zeker dat het bandenpijn is?
Niet.
Waarom bel ik het ziekenhuis eigenlijk niet?
Mijn intuïtie zegt dat het niet nodig is, dat er niets aan de hand is.
En sinds wanneer weet mijn intuïtie er iets vanaf???
Okee, toch maar langsgaan?
Ze zien me al aankomen, weer in het weekend...
Nee, dat is geen argument, ik mocht altijd langskomen, zelfs als er niets is.
Aan de andere kant, ik heb over een paar dagen al een afspraak.
We besluiten af te wachten hoe de nacht verloopt en bij pijn meteen te bellen. Gelukkig blijft de pijn verder weg.

Bang zijn is niet leuk, niet gezellig en het vréét energie. Maar het is ook functioneel: het maakt je alert. Bovendien is het - helaas - onvermijdelijk.

1 december 2007- 16 WEKEN EN 5 DAGEN
Buikfoto met 16 en een halve week

Drie weken zag ik er met mijn 13,5-wekenbuikje nog uit als iemand die te veel heeft gesnoept en vergeten is haar buik in te houden voor de foto. Maar inmiddels is het duidelijk te zien dat onder de bult een lief baby'tje woont. Toch?

29 november 2007 - 16 WEKEN EN 3 DAGEN
Dit zegt mijn 'Elke dag dichterbij'-dagboek vandaag
Geloof het of niet, ik kan hierbinnen zien! Als je met een felle lamp op je buik schijnt, beweeg ik mijn handjes en bedek ik mijn oogjes.

28 november 2007 - 16 WEKEN EN 2 DAGEN
Als we het zouden weten

Een vriendin wees me op de uitzending van Pauw en Witteman waarin de documentaire ‘Als we het zouden weten’ uitgebreid wordt besproken. Het is een documentaire over de afdeling neonatologie van het UMC in Groningen, die onlangs op het IDFA in première is gegaan. Het is een beetje het 'Kwetsbaar begin'-concept: de filmmakers volgen van heel nabij het team, een  ouderpaar en een piepklein prematuur vechtertje. De beelden zijn weer hartverscheurend. Aangezien ik het niet meer ga redden om in Amsterdam te kijken, hoop ik dat de documentaire gauw op tv komt.

27 november 2007 - 16 WEKEN EN 1 DAG
Tijd voor de tweede Prolutoninjectie
Vanmorgen gaat alles extreem vlot.
Iets na achten zet Arian me af in het ziekenhuis. Nog vóór ik in een oude half vergane 'Red' kan beginnen, ben ik aan de beurt. Weer een paar minuutjes later zit het goedje in mijn bilspier (musculus gluteus) en loop ik naar de bushalte tegenover de ingang.

Waarom kan ik de injectie, met al mijn prikervaring, niet zelf zetten? Nou, omdat het diep in de spier (intramusculair) inspuiten van een olieachtige substantie toch weer andere koek is dan de onderhuidse (subcutane) injecties die je jezelf bij IVF toedient.
Er bestaat de mogelijkheid om zelf te leren deze injecties toe te dienen (of Arian, aangezien ik geen slangenmens ben die haar romp 180 graden kan draaien) of ze door de huisarts te laten zetten.* Maar ik vind het wel een fijn idee om het in het ziekenhuis te doen. Als ik dan vragen heb, kan ik ze meteen stellen. Bovendien is het ziekenhuis op de route naar mijn werk.

Vandaag heb ik geluk: de bus naar Bilthoven komt er net aan. Zo gaat het wel heel vlot! Om half negen stort ik mijn musculus gluteus op mijn bureaustoel. Laat de werkdag maar beginnen.

* Aanvulling: je kunt een intramusculaire injectie ook zelf toedienen zonder slagenmens te zijn; in dat geval kan het in de bovenbeenspier worden geprikt.

25 november 2007 - 15 WEKEN EN 6 DAGEN
Beebje gevoeld
Toen ik zwanger was van Otto had ik me geabonneerd op allemaal van die e-mailservices die je elke week van je zwangerschap vertelden wat je moest voelen of denken of vinden.
'Je barst nu van de energie', las je dan, terwijl je net wakker was en alleen maar weer wilde slapen.
Of: 'Als het je eerste zwangerschap is, duurt het nog even, maar als het je tweede of volgende kindje is, kun je nu al bewegingen voelen.' Ja, dacht ik dan, wrijf het er maar in...! Ik was me er heus wel van bewust dat ik nog niets heb gevoeld.
Maar ze hadden natuurlijk wel gelijk. Om Otto te voelen moest ik tot de 20e week wachten. Maar deze keer mag ik al in de 16e week genieten van het gedraai, getrappel en gewoel in mijn buik. Ik voel het vooral als ik rustig op bed lig. Wat een heerlijk gevoel! Het woord 'genieten' is op die momenten helemaal van toepassing. 

24 november 2007 - 15 WEKEN EN 5 DAGEN
Otto's verjaardag
We hoopten dat het geen al te deprodag zou worden, zo'n dag waarop je de hele dag met behuilde ogen rondloopt en 's avonds blij bent dat het weer voorbij is. Otto's dag moest een mooie dag worden. Hij is niet alleen een jaar geleden overleden, maar ook een jaar geleden geboren. We wilden ook vieren dat hij bestaan heeft, dat hij ons mooie eerstgeboren kindje is.

Dus toen ik wakker werd en Arian tegenkwam in de keuken zei ik als eerste 'Gefeliciteerd dat je een jaar geleden papa bent geworden'. We aten een lekker ontbijt (met puddingbroodjes: Arian en ik zijn er dol op en volgens mij de baby ook want het smaakt me sinds ik zwanger ben lekkerder dan ooit).

We maakten de vele lieve kaartjes open. Er vloeiden een paar traantjes. Slik... Wat kunnen mensen toch mooie dingen schrijven. Ook iets om dankbaar om te zijn, dat we zo veel lieve mensen om ons heen hebben die Otto niet vergeten zijn. Bedankt ook voor alle lieve mailtjes en berichtjes in mijn gastenboek!

Van een Lieve-Engeltjesmoeder kregen we een heel bijzonder cadeau van Oxfam Novib. Een (bijdrage aan) de opleiding voor vroedvrouwen in Afghanistan.

'Oxfam Novib’s partnerorganisatie IbnSina zet zich in voor de basisgezondheid in Afghanistan. Naast het operationeel maken van gezondheidsposten worden er ook medicijnenvoorraden aangelegd. Daarnaast wordt personeel gezocht en opgeleid. Door een tekort aan vrouwelijke artsen is hulp tijdens de bevalling vaak niet mogelijk. Wanneer meer vrouwen tot vroedvrouw worden opgeleid, zullen meer vrouwen en baby's de bevalling overleven.'

Ze schreef erbij: 'Omdat we hopen dat niemand mee hoeft te maken wat wij hebben meegemaakt, het verlies van je kind, dit cadeautje.' Sinds ik in Duizend schitterende zonnen van Hosseini heb gelezen hoe het is om te bevallen in dat land, spreekt dit onderwerp me enorm aan. Het is een persoonlijk drama om je kind te verliezen; maar onnodig je kind verliezen, domweg omdat er geen medische zorg voorhanden is, is een drama dat de hele mensheid aangaat. 

Wij waren om een uurtje of twaalf bij Otto's graf in Breukelen. Otto kreeg een nieuw lantaarntje. Zus en moeder namen bloemen mee. Zus (de lieve schat) had ook 'een schoen voor Otto gezet'. Bij haar thuis heerst op het moment de Sinterklaaskoorts, vandaar. Erg schattig, een klein schoentje met strooigoed en speelgoedjes erin.

Daarna decadent geluncht bij Buitenplaats Slangevegt. Je moet er even niet bij nadenken wat de vroedvrouwenopleiding in Afghanistan allemaal had kunnen doen voor het geld dat mijn moeder (zij trakteerde) daar achtergelaten heeft. Maar de lunch was wel extreem lekker en het was fijn om daar in de rookvrije serre te zitten met uitzicht op de Vecht.

Het was een mooie, intense dag. Wel beseften we elk moment van de dag hoeveel moeilijker deze dag zou zijn geweest als ik nog niet opnieuw zwanger was geworden. Of als Arian en ik door het verlies uit elkaar waren gegroeid, zoals je ook wel hoort.

We zijn een jaar verder. Het is niet zozeer dat verdriet minder wordt met de tijd. Het is vooral dat het went. Dat je een manier vindt om het in je leven te integreren.

23 november 2007 - 15 WEKEN EN 4 DAGEN
Flo zwanger!
Soms wint de aanhouder niet. En eindigen stellen na lange jaren vol zware behandelingen en grote (ook financiële) offers met lege handen. Heel wrang is dat, heel hard en oneerlijk. Zulke verhalen wennen nooit.
Soms worden eindeloos geduld en doorzettingsvermogen gelukkig wel beloond. Dat vervult me met veel vreugde. Zo hoort het, de aanhouder hóórt te winnen.
Zojuist gelezen: Flo is zwanger!!!

21 november 2007 - 15 WEKEN EN 2 DAGEN
Start wekelijkse injecties met Proluton

Ik telde ook nu weer de dagen af tot aan het bezoek aan het ziekenhuis. Altijd fijne momenten, het zien van ons kindje, het krijgen van weer een beetje bevestiging dat het goed gaat.
De metingen van de cervixlengte worden de komende weken steeds spannender, want vanaf nu gaat de baarmoeder flink uitzetten. Gelukkig, de cervix is nog steeds niet korter geworden sinds de eerste meting. We genoten van de aanblik van ons kleintje en waren blij dat mijn bloeddruk weer wat gedaald is, 120 over 75.

De gynaecoloog startte, zoals gepland, met de wekelijkse injecties met Proluton (17 alpha-hydroxyprogesteron, in de VS gewoon '17P' genoemd). Een branderig gevoel in mijn bips toen het dikke goedje werd ingespoten, dat was alles. Het aanvullen van het progesterongehalte door het toedienen een synthetisch hormoon is één van de sterkste wapens in de strijd tegen herhaling van vroeggeboorte (zie ook artikel Prevention of recurrence of preterm birth). Het heeft geen nadelig effect op het kind (en nauwelijks bijwerkingen voor de moeder). Ongelooflijk eigenlijk dat het middel niet in alle ziekenhuizen wordt toegediend. Een gemiste kans, terwijl het juist voor deze groep vrouwen (vrouwen met een eerdere vroeggeboorte) buitengewoon effectief is. Het helpt de baarmoeder rustig te houden en voorkomt daarmee veel gevallen van vroegtijdige weeën.


Pluk weegt (volgens de boekjes) nu 100 gram en is circa 11 cm lang van het puntje van zijn hoofd tot de billen. Daarbij komen natuurlijk nog zijn beentjes. De vage vlek is de placenta, die zit bij deze zwangerschap aan de voorkant.

18 november 2007 - MORGEN 15 WEKEN
Grijs tuniekje
Ik kreeg lieve complimenten over mijn buikje, dank jullie wel! Inmiddels is-ie weer gegroeid. Ook kreeg ik complimentjes over het vest/tuniek/jurkgeval op de foto. Overigens geen positiejurk, maar gewoon een jurk-voor-over-een-broek dat ik in de wachtweken van mijn mislukte ICSI kocht bij Female op het Oudkerkhof in Utrecht. Ik besefte al tijdens het passen dat het ding zo nauw sluit dat ik het waarschijnlijk nooit aan zou durven in niet-zwangere toestand. Dus hing het gewaad enige maanden ongebruikt in de kast. Maar met een zwangere buik is alles anders, die mag juist gezien worden. En dat lukt behoorlijk in dit tuniekje.

17 november 2007 - 14 WEKEN EN 5 DAGEN
Familie-etentje
Ik weet dat ik me aanstel en dat mijn ongeboren vrucht er echt niets aan overhoudt als ik een paar uur in een rokerige ruimte zit. Zoals Arian ook zegt: 'Wees blij dat het in ruim drie maanden zwangerschap voor het eerst is dat je ons kind aan sigarettenrook blootstelt.'

Maar na drie uur in steeds dichter wordende rookwolken neem ik me wel voor om alleen nog maar naar restaurants met een rookvrij gedeelte te gaan. Of nog beter, naar restaurants die helemaal rookvrij zijn. Ik doe zo mijn best om goed voor dit kindje te zorgen en dan zitten een paar van die verslaafde kettingrokers mijn omgeving te vervuilen! Dat staat me tegen. Mijn moedergevoelens komen er tegen in opstand. Ik wil mijn kind beschermen tegen die gifwolken. Die gevoelens hebben vanavond niet alleen betrekking op mijn eigen weerloze hummel. Ook heb ik medelijden met de vele kleine kindjes in het restaurant wiens ouders achter elkaar sigaretten opsteken, recht in de gezichtjes van hun nageslacht.

Gelukkig heb ik een nogal leuke, niet-rokende schoonfamilie en is het etentje ondanks de ons omringende rookwolken érg gezellig.

16 november 2007 - 14 WEKEN EN 4 DAGEN
Vervolg paar uurtjes ziekenhuis
Na zo'n check of alles goed is ben ik altijd weer echt gerustgesteld. Helaas duurt dat maar even. Na een paar dagen leef ik alweer toe naar de volgende echo. Helemaal toen ik donderdag en vrijdag wéér een drupje ontdekte.
 
Het is niet uit te leggen hoe het voelt om ineens zo verschrikkelijk bang te zijn. Het is ook niet altijd, alleen heel soms, met vlagen. Dan denk ik aan alle mensen die ik ken die twee, soms zelfs drie keer achter elkaar een kindje hebben verloren. En komt dat verschrikkelijke gevoel terug dat ik had tijdens de bevalling van Otto, van totaal overgeleverd zijn aan een bizarre natuurkracht die ervoor zorgt dat mijn kindje geboren wordt, terwijl helemaal niemand iets kan doen om het tegen te houden. Machteloos en bang.

Ik moet het rustig aan doen en mag geen zware dingen tillen. Maar verder kan ik zelf, behalve natuurlijk gezond leven, weinig doen om ellende te voorkomen. Behalve op mijn hoede zijn. Dat ben ik dan ook. Elk wc-bezoek ben ik weer bang voor bloedverlies. Bij elk pijntje ben ik gealarmeerd.

Uitingen van een vroegtijdige bevalling kunnen zijn:
- contracties, menstruatieachtige kramp
- drukkend of pijnlijk gevoel in de onderbuik, dijen of lies
- doffe pijn in de lage rug of een drukkend gevoel op de rug
- meer afscheiding
- verlies vruchtwater
- roze of bruine afscheiding of bloedverlies
(Zie ook de fact sheet preterm labour signs and symptoms.)

Maar ja, elke zwangere weet dat afscheiding en pijntjes in en om de buikstreek doodnormale verschijnselen zijn. Om maar te zwijgen van rugpijn (zeker lage rugpijn, bij de heupen). Lastig te bepalen dus waar de scheidslijn zit tussen normaal en alarmerend.

Ik heb me voorgenomen liever de overbezorgde pain in the ass van het ziekenhuis te worden, dan dat ik met iets blijf lopen waarvan later blijkt dat het een voorteken was. Gelukkig zullen ze me niet snel een zeur vinden. Ze hebben alle begrip. Zoals de verpleegkundige zei: 'Bel gewoon. Bij klachten, maar ook als je ongerust maakt zonder dat er klachten zijn. In jouw situatie is dat ook een meer dan goede reden.'
Geweldig he.
I WKZ.

12 november 2007 - 14 WEKEN ZWANGER
Paar uurtjes ziekenhuis
We hebben een paar angstige uurtjes achter de rug. Zaterdagavond zag ik een klein beetje bloed in mijn slip. Wat te doen, zo de nacht in of even bellen naar het ziekenhuis voor een beetje geruststelling? Het werd het laatste.
Omdat het zo'n minimale hoeveelheid was dachten ze aan iets onschuldigs. Gesprongen vaatjes rond de baarmoedermond, dat soort dingen. Maar ik mocht altijd weer bellen als er wat was en dan langskomen.

Zondag had ik een beetje buikpijn. Dat mocht de pret van het familiefeestje niet drukken, althans, niet tot ik naar de wc ging en een nieuwe bloedspat ontwaarde. We belden het ziekenhuis en mochten langskomen op de verlosafdeling.

Twee uur en vele onderzoeken later waren we helemaal gerustgesteld. De baarmoeder zat potdicht, de baarmoederhals was nog steeds mooi op lengte, er waren geen infecties of andere gekke dingen en ons heerlijke kindje was vrolijk aan het koppeltjeduikelen.
En de buikpijn? Die werd waarschijnlijk veroorzaakt door de snelle groei van de baarmoeder.

10 november 2007 - 13 WEKEN EN 5 DAGEN
Buik in beeld met 13 en een halve week

Buiken zijn zo verschillend. Eerste of volgende zwangerschap, postuur van de moeder, ligging van het kindje, aan- of afwezigheid van een voorraadje vet, hoeveelheid vruchtwater... Je wordt dan ook gewaarschuwd niet te vergelijken. Daar word je maar onzeker van, terwijl de grootte van de buik niets zegt. Maar ik vind vergelijken toch stiekem leuk! Dat kan via 9maanden.com. Heerlijk om die onwijze verscheidenheid aan vorm en grootte van zwangere buiken te zien.

9 november 2007 - 13 WEKEN EN 4 DAGEN
Kwetsbaar begin
Wat een prachtige documentaire, Kwetsbaar begin. Natuurlijk stokte meerdere keren mijn adem en raakten de beelden van kleine kwetsbare kindjes zoals Otto mij diep. Tegelijk is het mijn realiteit: elke dag vrees ik opnieuw voor een nieuwe vroeggeboorte, elke dag denk ik aan hoe prachtig en klein Otto was en hoe onmenselijk het was om afscheid te nemen. Of ik nou kijk of niet, deze beelden zitten toch wel in mijn hoofd.
Maar ook overheerste de oprechte bewondering voor de zorgvuldigheid en toewijding van de artsen en verpleegkundigen. Dat vond ik zó mooi.

Goed nieuws van het nekplooifront
Als je 'n kansbepalende test laat doen, kun je een gunstige uitslag krijgen, wat een gerust gevoel geeft. Maar ook een ongunstige, wat je bezorgd maakt en maakt dat je moet nadenken over vervolgonderzoek, zoals een vlokkentest of vruchtwaterpunctie. En die onderzoeken brengen weer een (kleine) kans op een miskraam met zich mee (1 op 200 voor een vlokkentest en 1 op 300 voor een vruchtwaterpunctie). Na weken, soms maanden van angst, kan dan blijken dat er niets aan de hand was.

Vandaag kwam de brief met de uitslag van de combinatietest. De kans dat ons baby'tje een chromosoomafwijking of hartaandoening heeft, is 1 op 2200. Een superkleine kans. Het is natuurlijk geen garantie, maar toch wel een onwijze opluchting.

7 november 2007 - 13 WEKEN EN 2 DAGEN
Kantinedialoog
Als je te veel nadenkt over wat je wel en niet zou mogen eten in de zwangerschap en daarbij ook nog eens teveel googelt, word je gek en besluit je niets meer te eten, maar dat kan ook niet, want afvallen tijden de zwangerschap is uit den boze. Dus heb ik me voorgenomen alleen nog maar af te gaan op de adviezen van het Voedingscentrum. Maar zelfs dat roept vragen op. Als ik, om de toch al kleine kans op een Listeria-besmetting te minimaliseren, moet oppassen met het 'lang bewaren van verse producten zoals vleeswaren en rauwkostsalades', wat bedoelen ze dan met lang? Mag ik nog wel de salades in de kantine eten? Ik weet toch niet hoe lang het daar al bewaard is?
Voor de zekerheid schep ik toch maar de niet-aangemaakte groenten op van de saladebar. Schijfjes komkommer, worteltjes, radijs, paprika. Ik zie dat een andere zwangere rustig de (veel lekkerdere) aangemaakte salades opschept. Ik benijd haar dat ze niet zo'n angsthaas is als ik.
'Ook zwanger?', vraagt ze spontaan, kijkend naar mijn buik.
'Ja, jij ook?', is mijn niet zo heel snuggere reactie. Ik had al lang gezien dat ze zwanger is en anders was het woordje 'ook' ook wel een goede hint geweest.
'Ja, twintig weken. Hoe ver ben jij?'
'Dertien weken'
'Oh, dus dan ben je het net nu een beetje aan het vertellen aan je collega's?'
'Nee, ik heb ICSI gedaan en mijn collega's wisten al ten tijde van de bevruchting van het bestaan van dit kindje af.'
Hierop kijkt ze mij niet-begrijpend aan en besluit niet over het onderwerp door te vragen.
Ik voeg er maar niet aan toe dat niet alleen mijn collega's, maar iedereen met een internetaansluiting nauwkeurig kan volgen wat zich sinds anderhalf jaar in mijn baarmoeder afspeelt.
Terwijl ik afreken, bedenk ik dat ik eigenlijk net zo weinig kan met haar standpunt van 'pas vertellen als je het eerste kwartaal hebt gehad' als zij met het mijne. Ik begrijp niet waarom je dat zou willen. Dan hou je eigenlijk één derde van je zwangerschap geheim... Dan had ik de afgelopen dertien weken niet mijn echo's kunnen tonen aan mijn collega's en niet kunnen verklaren waarom ik zo moe ben. Niet mijn angsten kunnen uitspreken. En als mijn wereld dan was ingestort omdat ik een miskraam had gehad, had ik dan met droge ogen mooi weer spelend op mijn werk moeten verschijnen?

6 november 2007 - 13 WEKEN EN 1 DAG
Een prima cervix en een slapende Pluk

Vandaag gaat mijn moeder mee naar de cervixmeting, om een eerste blik te werpen op haar vierde kleinkind. Ze krijgt niet heel veel te zien, want de cervixmeting staat vooral in het teken van... De cervix. De baby is dan toch een beetje bijzaak. Terwijl de echoscopiste in opperste concentratie mijn baarmoederhals opmeet, zien moeder en ik Pluk een beetje gymnastieken in een uithoek van het scherm. Maar als de echoscopiste na de cervixmeting toch even op de baby inzoomt (onze smekende blikken zijn moeilijk te negeren!), zien we Pluk rustig slapen, lekker achteroverleunend in zijn vruchtzakje.

Daarna meet de verpleegkundige mijn bloeddruk. Die is wat gestegen: 140 over 85. Nu nog prima, maar het moet niet verder stijgen, want vanaf een onderdruk van 90-95 bestaat er een kans op complicaties. Mijn ijzergehalte (7,5) en glucose (5,2) zijn keurig.

De derde etappe is de gynaecoloog. Veel valt er niet te bespreken; professor B. is onverminderd tevreden met de cervixlengte. Wel doet hij nog even een uitstrijkje. Hij brengt behendig een speculum in, schraapt wat aan de wand van de schede en klaar zijn we. Hij  smeert de smurrie uit op een glaasje, dekt het af met een ander glaasje en schrijft met potlood mijn naam erop. (Fijn, nu kan er zéker geen verwisseling plaatsvinden. Er is maar één andere Ottovay in Nederland en dat is mijn zus. En die houdt zich op dit moment niet bezig met uitstrijkjes in het WKZ.)
 

Over de cervix Er is een relatie tussen een korte cervix en het risico van vroeggeboorte: hoe korter de cervix, hoe hoger het risico en vice versa. Tussen 20 en 32 weken zwangerschapsduur vindt bij alle vrouwen een geringe verkorting van de lengte van de cervix plaats. De ondergrens voor een toegenomen kans op vroeggeboorte is 25 mm. Zie ook de grafiek onderaan, waarin de kans op een vroeggeboorte is afgezet tegen de cervixlengte. De afbeeldingen in roze laten zien wat er gebeurt als de cervix gaat verkorten en verstrijken ('funneling'): de T-vorm verandert in een Y, dan in een V en ten slotte in een U-vorm.

2 november 2007 - 12 WEKEN EN 4  DAGEN
Nog niet topfit
Het lijkt iets beter te gaan met mijn misselijkheid en vermoeidheid. Ik heb niet meer de hele dag het gevoel dat ik op een kapseizend schip leef en breng minder tijd liggend door - gelukkig, ik begon al te vrezen voor doorligplekken :-). Maar ik moet nog niet overmoedig worden. Bij vrienden eten na een werkdag is nog net iets te veel van het goede. Bij aankomst word ik al duizelig ('Kan iemand even zorgen dat de kamer stopt met draaien?') en om 20.00 uur zak ik helemaal in en blazen we de aftocht. Nee, ik ben er nog niet.

Twee keer publieke omroep
Natuurlijk kijk ik elke donderdagavond naar het programma Babyboom. Het programma volgt honderd stellen met een kinderwens. Wat een contrast tussen 'ik hoef maar naar haar te kijken en ze is zwanger'-stellen en de stellen die wegens slechte eicellen, eerdere buitenbaarmoederlijke zwangerschappen, endometriose of in het verleden doorgemaakte sterilisatie of ziekte in de medische molen zitten.
Afgelopen donderdag ik zat met tranen in mijn ogen bij de echo van Coretty. Na zes mislukte ICSI's voor een tweede kindje was ze eindelijk spontaan zwanger. De Babyboomcamera's gingen mee naar het ziekenhuis voor de eerste echo. Op het beeldscherm zagen we een prachtig klein minikindje. Alleen was het hartje met een week of acht gestopt met kloppen.
Het leven is zo oneerlijk.
(Donderdag, Nederland 1, 20.30 uur, zie ook www.uitzendinggemist.nl.)

Ook verdrietig, maar ongetwijfeld prachtig is de documentaire met de titel Kwetsbaar Begin. Het programma volgt patiëntjes en ouders op de afdeling Neonatologie van het Academisch Ziekenhuis Maastricht. De kindjes zijn allemaal te vroeg geboren en vechten voor hun leven. De artsen kunnen veel voor ze doen. Maar niet alles. En dat brengt moeilijke keuzes met zich mee. Een kind dat geboren wordt na 25 weken zwangerschap heeft 50% kans om te overleven en de helft van de kindjes die overleven houdt er ernstige blijvende gevolgen aan over. Kindjes die voor de 25 weken worden geboren, worden als niet-levensvatbaar beschouwd. Men gaat ervan uit dat deze kinderen uiteindelijk geen kwaliteit van leven hebben. Die kinderen worden niet behandeld en sterven, net als onze kleine kwetsbare Otto, in de verloskamer.

Het Nederlandse protocol leidt in het buitenland vaak tot heftige kritiek. 'Moord volgens protocol', 'de creatie van een superieurras' schreeuwen de koppen op de voorpagina’s van buitenlandse dagbladen. Terwijl het juist allemaal met zo veel liefde en respect voor het kind en zijn ouders gebeurt. Het staken van de behandeling, als blijkt dat de toekomst van het kind in het teken zal staan van zware meervoudige handicaps, wordt altijd gedaan in overleg met het gehele team en de ouders. De inspanningen zijn er altijd op gericht om levens te redden. Alleen niet tegen elke prijs.
(Maandag 5, 12 en 19 november, Nederland 2, 22:50 uur)

Lulu
Om temidden van al deze verdrietige onderwerpen ook iets leuks te melden heb ik twee vrolijke nieuwtjes. Lulu, jawel, de IVF-neushoorn, is weer zwanger (pardon, drachtig moet ik zeggen). Haar doodgeboren kalf Ada en peuterdochter Layla zijn verwekt door maatje Easy Boy. Deze keer is het ingevroren zaad van een voor haar onbekend mannetje gebruikt. De tweede IVF-poging was raak.

Hik
Helemaal vergeten te schrijven na de nekplooimeting... Tijdens de echo zag de echoscopiste de piepkleine kaakjes ritmisch open en dicht gaan. En ook het buikje ging op-en-neer, in hetzelfde ritme. Jawel, onze Pluk had de hik!

1 november 2007 - 12 WEKEN EN 3 DAGEN
IVF-neushoornbaby
In de dierentuin van Boedapest woont een heel bijzonder gezin: neushoornvrouwtje Lulu, mannetje Easy Boy en hun 11 maanden oude dochter Layla. Beide ouders kennen elkaar van kinds af aan en hebben daarom vooral een vriendschappelijke band. Een broer-zusrelatie zeg maar, en dat was nou juist het probleem. Tot seks wilde het maar niet komen tussen die twee! Dus is besloten IVF toe te passen.

Het was snel raak. In 2005 beviel Lulu van een kalf, 's werelds eerste IVF-neushoornbaby. Helaas bleek na de bevalling dat de kleine geen adem haalde. Artsen ontfermden zich over de baby, maar het was te laat. Het kalf bleek vlak voor de bevalling te zijn overleden. Moeder Lulu beschermde het levenloze kalf met alles wat ze in zich had. 

Lulu onderging vlak daarna weer een IVF-behandeling en werd weer zwanger. Na een dracht van ruim 16 maanden beviel zij op 23 januari 2007 van haar 58 kilo wegende dochter Layla. Layla betekent 's avonds geboren in het Swahili. Het meisje weegt inmiddels 500 kilo en is kerngezond.
Filmpje van de bevalling

31 oktober 2007 - 12 WEKEN EN 2 DAGEN
Nekplooitje

De combinatietest bestaat uit een echo (nekplooimeting) en een bloedtest. Beide krijg ik vandaag. Een nekplooi is gemiddeld 1,5-2,5 mm en moet onder de 3 mm zitten. Hoe dikker de nekplooi, hoe groter de kans dat er iets aan de hand is. Best een spannende meting dus.
Eerst krijgen we onze Pluk buikliggend in beeld. Dat is niet handig voor de meting, dus word ik geacht hem op zijn rug hoesten. Dat lukt, en we krijgen een aantal goede metingen van het laagje vocht onder de huid in het nekje: 1,2-1,7 mm. Gelukkig een prima uitslag.

Daarna geef ik een potje urine af (om te controleren op eiwitten) en laat ik bloed prikken. Voor de combinatietest moeten de concentraties van PAPP-A en vrij β-hCG worden bepaald. Daarbij heb ik nog formulieren voor glucose, ijzergehalte en de reguliere bepalingen als bloedgroep, resusfactor, syfilis, hiv, hepatitis B, irregulaire antisstoffen (zie ook www.gezondebaby.nl).

Binnen anderhalve week krijgen we te horen of er wel of geen sprake is van een verhoogde kans (groter dan 1 op 200) op een aangeboren afwijking zoals het syndroom van Down of een hartafwijking.
 

Over de nekplooimeting (zie verder The Fetal medicine Foundation Netherlands) 'Het is van belang dat het wijdste gedeelte van de nekplooi wordt gemeten. Verricht meerdere metingen en registreer de maximale meting die voldoet aan bovenstaande criteria. In de loop van de zwangerschap neemt de nekplooidikte geleidelijk toe. Bij de beoordeling van de nekplooimeting wordt daarom de kop-stuit lengte in aanmerking genomen. Bij 11 weken is een nekplooi van 2,5 mm verdikt, maar bij 13+6 weken valt 2,5 mm binnen de normale normen.'

27 oktober 2007 - 11 WEKEN EN 5 DAGEN
Otto's naam

Vandaag komen Irène en Sjoerd. Dat het lieve schatten zijn, wisten we al, maar vandaag ontroeren ze ons wel heel erg. Het meegebrachte roosje in een pot blijkt niet voor ons, maar voor Otto te zijn bedoeld. We gaan met zijn viertjes naar de begraafplaats. Voor het eerst zien we hoe de steenhouwer Otto's naam (eindelijk!) heeft ingegraveerd. Gelukkig, geen gekke foutjes. Okee, het sterretje en kruisje hadden we een stuk kleiner gewild, maar ach, dat zijn details.

Het is heel bijzonder om die naam zo te zien, ineens wordt hij zo tastbaar. Hij heeft echt bestaan, kijk maar! We zetten het roosje neer, helpen de omgewaaide heide overeind, nemen beer en eend mee naar huis voor een wasbeurt en verlossen een overleden plantje en een verroest lantaarntje uit hun lijden. De volgende keer dat we hier zijn, zal zijn op 24 november, op Otto's verjaardag. Gek woord, verjaardag... Terwijl hij natuurlijk nooit een dag ouder wordt. Alleen ons verdriet wordt ouder. Geboorte- en sterfdag moet ik natuurlijk zeggen. Maar ik zeg lekker toch verjaardag!

Hartje gehoord!

Voor mijn verjaardag vroeg ik en kreeg ik een dopplerapparaatje waarmee ik de hartslag van de baby zou kunnen horen. Het werd de 'medisch kwalitatieve doppler voor een betaalbare prijs' van babybeats. Leek me wel geruststellend. Maar ja, dan moet je wel het hartje kunnen horen, en dat is pas rond de 12 weken.
Tot nu toe hoorde ik steeds mijn eigen trage hartslag en darmgeruis. Maar vandaag vindt Arian vrij vlot het snel kloppende minihartje. Het klinkt als een galopperend paardje. Super!

26 oktober 2007 - 11 WEKEN EN 4 DAGEN
Otto is zo lief
Ik droom de laatste tijd veel over Otto en ook als ik wakker ben zie ik hem zo helder voor me. Hij is dichterbij dan ooit. Alsof alles gisteren gebeurd is...
Ik moet er veel aan denken hoe oneindig mooi hij was, hoe fijntjes zijn gezichtje. Hoe hij daar lag, met zijn armpjes gevouwen op zijn buikje. Hoe perfect hij was en hoe ontzettend lief ik hem vind en hoe ik hem mis.

Trouwe lezer en gastenboekschrijver Viv maakte me erop attent dat het op 15 oktober 'pregnancy and infant loss remembrance day' was. Een dag waarop in de VS wordt stilgestaan bij allen die een kindje verliezen tijdens de zwangerschap of daarna. Ik heb er geen moment aan gedacht die dag, anders had ik om 19.00 uur ook een kaarsje in het raam gezet, zoals dat de bedoeling is op die dag.
Voor Otto en voor Boris, Céline, Daniel, Hugo, Isa, Isja, Jan, Jesse, Jip, Joeppuk, Julia, Loek, Loesje, Lotte, Luuk, Mathijs, Mats, Max, Micha, Noa, Phara, Sanne en andere Sanne, Seppe, Sophie, Stef en alle andere kindjes... Ik zou ze allemaal willen noemen, maar dat lukt niet, ik ken er helaas teveel. Maar in gedachten staan alle namen in dit rijtje, van alle lieve kindjes die niet bij ons mochten blijven.

Er is een mooi Amerikaans kinderboekje, geschreven vanuit het perspectief van een jongetje wiens ouders hun tweede kindje verliezen. Met heel zoete, ontroerende plaatjes. Het heet 'We were going to have a baby, but had an angel instead'. Op youtube staat een filmpje waarin ene Jared het kinderboekje voorleest, ter herinnering aan zijn overleden broertje Zachary. Eerst werd ik een beetje kriegel van het irritante Amerikaanse accent van het kereltje (terwijl hij natuurlijk alle recht heeft om een Amerikaans accent te hebben, hij ís Amerikaan) maar tegen het einde waren ze er toch weer hoor... De eeuwige tranen van een zwangere, emotioneel incontinente engeltjesmama.

24 oktober 2007 - 11 WEKEN EN 2 DAGEN
Verslag van 2,5 uur ziekenhuis
Ik vroeg me nog af, ze zullen bij die cervixmeting toch wel even naar de baby kijken? Gelukkig doen ze dat. Bij binnenkomst leggen ze meteen een echokop op mijn buik en daar is ons kleine beweeglijke kindje. Een vrolijk gezicht. Mooi op lengte, met twee armen, twee benen, twee oogkassen, een neusje en de snoezige gewoonte om met zijn ene hand zijn andere armpje vast te houden.
'Wat een schatje!' roept de echoscopische uit, en hoewel ik heus weet dat ze dat bij alle kindjes roept, is dat toch héél fijn om te horen.

Daarna wordt het weer een vaginale echo, want de cervix wordt opgemeten. En die is ineens onwijs lang, veel langer nog dan de vorige keer! Eigenlijk kan dat niet, maar de verklaring zit 'm erin dat ze de vorige keer waarschijnlijk alleen tot aan een 'knikje' in de baarmoederhals hebben gemeten. Maar nu blijkt hij nog verder te gaan.

De gynaecoloog is erg tevreden. Daarna mag ik nog langs een verpleegkundige om mijn bloeddruk te meten (die is prima) en langs een andere verpleegkundige voor het verpleegkundig spreekuur. Dat is een soort intake met uitleg over de gang van zaken. Ook krijg ik een handige ordner met superuitgebreide informatie en een trits folders en voorlichtingsboekjes.

Ze is erg lief, benadrukt dat ik het vast zwaar heb (ja) en dat ik meteen moet bellen als ik iets geks voel of vocht of bloed verlies, of gewoon zonder reden ongerust ben. Dat mag dag en nacht, want daar zijn zij voor.

Verder is ze enthousiast dat ik zo pro-borstvoeden ben, want dat zijn zij in het ziekenhuis ook. Er zijn in het ziekenhuis diverse gratis voorlichtingsbijeenkomsten over borstvoeding. Die zijn er ook over bevallen, maar ze kan zich voorstellen dat zo'n bijeenkomst wat confronterend kan zijn als je al een keer op een traumatische manier bevallen bent. Misschien wel, maar toch ook wel interessant... Ik zal erover nadenken.

Of ik nog vragen heb over eten? Eentje. Moet voorverpakte voorgewassen sla wel of niet gewassen worden voor gebruik? Antwoord: eigenlijk wel.
Gelukkig hebben we een fijne slacentrifuge.

23 oktober 2007 - 11 WEKEN EN 1 DAG
Morgen toelichting, vandaag vast een mooi plaatje!


21 oktober 2007 - 10 WEKEN EN 6 DAGEN
No no-claim (2)
Een mooie, afwijkende visie in mijn gastenboek: 'Het zijn toch juist al die mensen om ons heen die géén kosten maken die onze behandeling mogelijk maken door het betalen van bijzonder hoge premies? Ik vind het dan ook een soort cadeautje voor trouwe betalers-maar-niet-gebruikers van zorg. Ze zijn toch niet 'schuldig' aan gezond zijn?'

Een frisse blik. En inderdaad is het goed om stil te staan bij het feit dat dure ingrepen (zoals de longtransplantatie van mijn man drie jaar geleden, onze ICSI's, en de dure kuren van kankerpatiënten) meebetaald worden door mensen die zelf gezond zijn en nauwelijks meer dan een tandartscontrole per jaar declareren.

Zo'n persoon was ik zelf ook, totdat ik in de medische molen stapte. En ook ik vond het niet erg om meer te betalen dan in gebruikte, omdat ik wist dat ik ook elke dag een knobbeltje zou kunnen ontdekken en in één klap zou kunnen veranderen in iemand die afhankelijk is van dure gezondheidszorg.
Jongeren betalen voor ouderen, en hopelijk worden ze zelf later ook oud. Gezonden betalen voor zieken, in de wetenschap dat als zij ziek worden ook hun kosten worden betaald (maar in de hoop dat ze zelf natuurlijk nóóit ziek worden). Zoals je maar wat graag je brandverzekering betaalt zonder dat het ooit wordt uitgekeerd.

Solidariteit in de zorg. Ik zie solidariteit met zwakkeren als onze grootste opdracht en uitdaging. Ik zou met alle liefde (veel) meer betalen voor mijn zorgverzekering dan ik nu doe, als ik daarmee dementerende bejaarden in verpleegtehuizen een menswaardiger bestaan zou kunnen geven en zou weten dat er geen mensen onnodig overlijden door capaciteitstekorten of door het domweg niet beschikbaar zijn van dure medicijnen. Het gaat me dan ook niet om het geldbedrag, maar om het principe. Solidariteit is een teken van een beschaafde samenleving.

IVF/ICSI-kosten
Antwoord op een vraag in mijn gastenboek (wordt echt lekker interactief zo!): 'Is dat ICSI-bedrag dan ook inclusief alle bezoeken aan de poli en het bloedprikken?'
Ja, volgens de Freya wel. Bij deze € 1.464,75 zijn alle fasen inbegrepen: de stimulatiefase, de punctie en de laboratoriumfase met aansluitend de terugplaatsing en eventueel invriezen van embryo's. Dit tarief is dus inclusief alle consulten, follikelmetingen, bloedonderzoeken en labkosten.

Indien de IVF-behandeling vóór de punctie moet worden afgebroken, is er een aangepaste DBC: 'stimulatiefase € 521,70'. Indien de IVF-behandeling ná de punctie moet worden afgebroken (als er geen eicellen kunnen worden verkregen bij de punctie): 'behandeling stimulatiefase en punctie € 1.063,40'.

Verder?
Ander nieuws van de dag? Eigenlijk niet. We verheugen ons op de echo en cervixlengtemeting van overmorgen. Het blijft spannend.

20 oktober 2007 - 10 WEKEN EN 5 DAGEN
No no-claim
Ik heb me op mijn site al eerder uitgesproken over de no-claimregeling in de gezondheidszorg. Een regeling waarbij de zieken en gebrekkigen de teruggaaf van € 255,- mogen bekostigen voor mensen die het geluk hebben gezond te zijn.

Hoe gezond ik ook eet en drink, braaf sport, en niet rook, ik kom in 2007 niet in aanmerking voor de teruggaaf. De blaasontsteking op Nieuwjaarsdag kostte maar € 7,79, maar op 25 januari ging het helemaal mis. Toen onderging ik namelijk een hysteroscopie, omdat er nog een restje van de placenta was achtergebleven. En voor die 'DBC gynaecologie' is € 1518,63 in rekening gebracht.

Niet dat ik het anders wel had gekregen. De 'DBC IVF cryocyclus' bedroeg € 566,57 en toen ging ik ook nog twee keer ICSI doen... En dat kost wat. Dit kindje in mijn buik is in alle opzichten een kostbaar kindje.
 

Wat kosten onze ICSI's per behandeling? - Decapeptyl: € 297,85 - Gonal F (150 iu per dag): € 852,52 (veel vrouwen spuiten twee of drie keer zoveel. Hun kosten zijn dus ook twee of drie keer zo hoog!) - Pregnyl voor de eisprong: € 15,64 - Pijnstillertje Diclofenac (zetpil) voor de punctie: € 6,90 - Injectiemateriaal: € 1,41 - Progestan (of Pregnyl) na de terugplaatsing: € 13,17 - IVF/ICSI-behandeling waarbij de punctie in dagbehandeling zonder anesthesie wordt uitgevoerd: € 1.464,75 Totaal: € 2652,24

Gelukkig, de no-claim wordt afgeschaft. Toch sympathiek dat de regering toegeeft dat die hele regeling een 'misrekening' was. Jammer alleen dat er een ander bureaucratisch monster  (een eigen risico) voor in de plaats komt. 

19 oktober 2007 - 10 WEKEN EN 4 DAGEN
Embryo-af

Pluk is vandaag 60 dagen en beleeft daarmee zijn laatste dag als embryo, in Carnegie stage 23 met een lengte van 27-31 mm. Vanaf morgen gaat hij als foetus door het leven!

17 oktober 2007 - 10 WEKEN EN 2 DAGEN
Eerste buikfoto

Vandaag start de driewekelijkse buikfotoserie. Ik heb dezelfde termijnen geprikt als de vorige keer, dat maakt vergelijken makkelijk. Zelf heb ik het idee dat mijn buik harder groeit dan de vorige keer, maar dat schijnt ook normaal te zijn bij een tweede zwangerschap.

Op deze foto een niet-zwangerschapsbroek, de enige die ik nog aan kan dankzij de fijne lage taille. Ik moet nodig eens wat zwangerschapskleren kopen, om niet steeds in exact dezelfde outfits rond te lopen als tijdens de zwangerschap met Otto. Maar om te winkelen moet ik me echt nog iets beter voelen dan de misselijke, duizelige en totaal vermoeide staat waarin ik nu verkeer. Let wel: ik wil (en mag!) absoluut niet mopperen, want ik ben alleen maar blij en dankbaar dat ik zwanger ben. En ik zou nooit willen ruilen met mijn fitte-maar-niet-zwangere staat van een paar maanden geleden!

De enige reden waarom ik zo nu en dan benadruk dat ik me beroerd voel, is om te verantwoorden waarom ik niet al te actief ben in mijn contacten. Mijn weekenden en vrije dagen heb ik gewoon keihard nodig om uit te rusten van mijn werkweek. Ik lig dan een beetje te vegeteren op de bank. Met een dekentje over me heen, omringd door die paar eetbare dingen waar ik ondanks mijn misselijkheid nog wel zin in heb (en dat zijn vooral zúre dingen) en de goede zorgen van mijn o zo lieve en zorgzame man.

16 oktober 2007 - 10 WEKEN EN 1 DAG
Kick
Leuke reacties in mijn gastenboek op mijn stukje over namen. Leerzaam ook. Zo had ik nog nooit gehoord van de held uit de jaren '50 die Kick Wilstra heet. Hij is een stripheld 'met de koptechniek van Kick Smit, de sierlijke stijl van Faas Wilkes en het spelinzicht van Abe Lenstra.' De blonde Kick Wilstra (lekker ding met stevige kaaklijn en enorme kuif) was in de jaren 50 ongekend populair.


14 oktober 2007 - 9 WEKEN EN 6 DAGEN
Aanvullende informatie over het voorkomen van vroeggeboorte
Zo en dan surf je wat rond op zoek naar informatie over het voorkomen van vroeggeboorten en vind je ineens weer nieuwe informatie (terwijl ik toch echt dacht dat ik álles al gelezen had).
Een stuk dat nota bene geschreven is door mijn eigen dokter: Het voorkómen van spontane vroeggeboorte met medicijnen.

Het artikel is het lezen meer dan waard, zeker omdat ik nog weinig wist over hoe het nou zat met dat kweekje dat hij gaat nemen in week 14:
'Als om één of andere reden de hoeveelheid melkzuurbacteriën afneemt kan een te sterke groei van andere bacteriën ontstaan. Sommige van deze bacteriën produceren stoffen die de baarmoedermond weker kunnen maken. Daardoor kunnen bacteriën die stoffen kunnen afscheiden die leiden tot het op gang komen van de baring in de baarmoederholte terecht komen.(...) Het onderzoeken en behandelen bij zwangeren met een spontane vroeggeboorte in de voorgeschiedenis lijkt de kans op een vroeggeboorte met 20-40% te verminderen.' (Meer hierover ook in dit artikel.)

Verder verklaart hij nogmaals dat die progesteroninjecties toch echt heel goed (en veilig!) zijn: 'Deze preventieve behandeling is niet nieuw maar werd al in vele studies en op vele manieren uitgetest tussen 1960 en 1990. (...) Om tal van mogelijke oorzaken is deze behandeling in de vergetelheid geraakt. Waarschijnlijk omdat na het DES-drama iedereen zeer terughoudend werd met het toedienen van hormonen in de zwangerschap en omdat veel meer werd verwacht van de directe weeënremming bij dreigende vroeggeboorte. In Amerika heeft men deze behandeling een aantal jaren geleden opnieuw uitgetest in een goed opgezet onderzoek, bij zwangeren met veelal een vroege vroeggeboorte in de voorgeschiedenis. Het resultaat was een duidelijke afname van vroeggeboorte in de groep vrouwen die het medicijn kregen ten opzichte van de vrouwen die een placebo (nepmiddel) hadden gekregen.'

Hoe het werkt?
'De placenta zelf produceert ook grote hoeveelheden progesteron en dit is onder meer belangrijk om de baarmoederspier ‘rustig’ te houden. Daarnaast heeft dit progesteron ook een functie bij het stevig houden van de baarmoedermond. Het zou zo kunnen zijn dat bij zwangeren met een vroeggeboorte in de voorgeschiedenis dit extra progesteron de baarmoederspier net iets rustiger houdt of net die positieve invloed op de baarmoedermond heeft die nodig is om te zorgen dat deze niet te week wordt.'

Veilig?
'Een eventueel effect op lichamelijke stoornissen met name op het gebied van de geslachtelijke ontwikkeling is uitvoerig onderzocht tot op de leeftijd van 15 jaar, ook bij kinderen die al veel vroeger in de zwangerschap aan dit middel werden blootgesteld. Tot op heden zijn geen schadelijke bijwerkingen bij het kind vastgesteld.'

Verder kreeg ik van een ervaringsdeskundige de tip om de prik bij voorkeur in mijn bilspier te laten zetten in plaats van mijn beenspier, dat zou minder gevoelig zijn. Klinkt als een goede tip, ik zal het onthouden!

Namen
Toen ik op de lagere school zat, was de naam Mark heel populair. Verder herinner ik me veel Marcels, Jeroenen en Bassen uit die tijd. Meisjes heetten Daniëlle, Monique of Suzanne. 

De tijden zijn veranderd. Het vriendje van mijn neefje Sam heet Splinter en laatst zag ik in een tijdschrift de moeder van twee zonen: Kick en Binck. De zoon van Marijn Krabbé heet Bickel. Deze trend doet me een beetje denken aan Amerikanen die hun kinderen de meest gekke namen geven, of het nu een achternaam is, een land, een streek of een natuurverschijnsel. Bold & the Beautifulnamen noem ik ze, want in The Bold (lang niet meer gezien, is dat eigenlijk nog steeds op tv?) heet iedereen altijd raar: Storm, Thorne, Ridge, Brooke, Taylor.

Ik ben benieuwd of het in Nederland ook normaal wordt om je zoon Rivier te noemen en je dochter Zonnestraal. Of andersom, want dat kan natuurlijk makkelijk bij zulke namen. Grappig trouwens dat de naam Mees overduidelijk een jongensnaam is, terwijl alle andere vogeltjes en bloemetjes voor meisjes zijn gereserveerd: Madelief, Iris, Roosmarijn, Merel (waar blijven trouwens de andere vogeltjes? Mus, Roodborstje, Duif?). Alleen Narcis is een jongensnaam, maar ik ken niemand die zijn zoon zo noemt. En of het ooit wat wordt met Oregano, Basilicum, Ooievaarsbek en Tulp valt ook nog te bezien.

Voorlopig wordt de Top 20 gedomineerd door namen als Thomas, Tim, Max, Daan en Lars. Een beetje stoer, bij voorkeur niet langer dan één lettergreep. Een tikje internationaal, hoewel oer-Hollandse namen in opmars zijn. Zo is de naam Jan begonnen aan een revival. Na jaren van weggeweest is Jan terug op nummer 20. Ook meisjesnamen dienen kort te zijn; de Top 20 bestaat uit namen met niet meer dan twee lettergrepen: Sanne, Emma, Lotte, Britt, Lieke. Alleen hockeynamen zijn doorgaans langer: Isabelle, Anne-Sophie, Josephine.

De namen die wij voor Pluk in gedachten hebben staan niet in de Top 20. Maar ik weet niet of ik het erg zou vinden als het wel zo was. Een kind wordt er echt niet ongelukkig van als zijn klasgenootje dezelfde naam heeft, denk ik. Sommige kinderen vinden het misschien juist fijn. Ik had als scholier graag Daniëlle, Monique of Suzanne geheten in plaats van Kata.
Pas als je ouder wordt, ga je waarderen dat je iets aparts hebt.
www.voornamelijk.nl 
Meertens Insituut en de Nederlandse voornamendatabank
 
12 oktober 2007 - 9 WEKEN EN 4 DAGEN
De beloofde foto
Een brutale navelstreng, een groot hoofd en al echte armen en benen (met teentjes en vingertjes eraan) om mee te trappelen. Pluk ziet er nog een beetje gek uit, maar dat gaat nu gauw veranderen. Nog even en het wordt een echt minibaby'tje.

Ik heb ergens gelezen dat als je rond deze periode een mooi groeiend embryootje ziet met een kloppend hartje, de kans op een miskraam nog maar een paar procent is. Dat maakt me iets geruster. Blijft natuurlijk de angst voor de vroeggeboorte, maar sinds ons bezoek aan het WKZ heb ik ook daar meer vertrouwen in. We zijn in goede handen.

Ondertussen leunen wij natuurlijk niet lui achterover. De kraamzorg en de kinderopvang (wachtlijst!) zijn al geregeld en ook denken we alweer na over de namen. Voor een meisje hebben we een mooie naam op de plank liggen; voor een jongen moeten we weer iets moois bedenken. Maar misschien dat we deze kwestie uitstellen voor over een week of tien, als we het geslacht weten.
 

	Carnegie stage 20: 18-22 mm leeftijd embryo: 51-53 dagen
	Pluk: 22,7 mm leeftijd embryo: 50 dagen (zwangerschapsduur 9 weken en 1 dag)

9 oktober 2007 - 9 WEKEN EN 1 DAG
WKZ
De langverwachte afspraak met de professor was daar. De kennismaking was aangenaam: onze behandelaar blijkt een prettige, deskundige man te zijn met een grote dosis humor en heel veel ervaring.
Er is in korte tijd veel besproken. Afgesproken is het volgende:
- We starten meteen met het opvolgen van de cervixlengte. Elke twee weken (en als er reden is om het vaker te doen, vaker) wordt de baarmoederhals opgemeten middels een (vaginale)echo.
- Omdat mijn cervix nu een voorbeeldige lengte heeft (4,3 cm) is er geen reden om preventief een cerclage (bandje om de baarmoedermond) aan te brengen. Zo'n vreemd voorwerp kan ook weer tot infecties leiden. Indien de cervix verkort, kan dat altijd nog, en dan zal hij dat zeker doen.
- Met 14 weken zwangerschap wordt een kweekje afgenomen van de slijmvlies van de schede en wordt de samenstelling beoordeeld.
- Met 15 weken start het toedienen van de wekelijkse injecties met Proluton (=progesteron) om de baarmoeder te ontspannen.
- Verder mag ik altijd bellen als ik iets geks voel of me ergens ongerust over maak. De gynaecoloog benadrukte dat iedereen op de afdeling begrijpt dat dit een angstige zwangerschap is, die hoogstens pas vanaf week 32 een beetje leuk wordt.
 
Het was een fijn bezoek. Zeker toen na het opmeten van de baarmoedermond ook even naar de baby werd gekeken... 22,7 mm alweer en zo ontzettend scheetig. Het mooist was dat we 'm ook echt zagen bewegen, hij schopte een beetje in het rond met zijn kleine beentjes. De echoscopiste zag zelfs zijn blaas, gevuld met vruchtwater. Een heel zoet plaatje. Ik zal gauw de echo inscannen en plaatsen!

7 oktober 2007 - 8 WEKEN EN 6 DAGEN
Over genieten
De eerste weken kon ik nauwelijks geloven dat ik weer zwanger was en toen het eenmaal langzaam tot me doordrong, werd ik overrompeld door gemengde gevoelens... Blijdschap en dankbaarheid om dit kindje, maar ook een verschrikkelijke confrontatie met mijn angsten, mijn verdriet om Otto. Zwanger zijn was alles wat ik wilde, maar zwanger zijn is ook moeilijk omdat ik het associeer met het grootste verlies van mijn leven.
Maar alles went, en nu is ook het opnieuw zwanger zijn een beetje gewend. Ik weet nog steeds niet of genieten het juiste woord is, maar we durven in ieder geval weer te fantaseren over ons baby'tje en durven ons in te stellen op een goede afloop. Ik ben trouwens niet de enige die ambivalent staat tegenover het woord 'genieten'. Lees wat Denise Hilhorst (jawel, the one and only, die van Open Zenuw) hierover schrijft: GeNIET.

5 oktober 2007 - 8 WEKEN EN 4 DAGEN
En zo zag Pluk eruit
Vandaag minimale tekst (situatie onveranderd: moe maar gelukkig, misselijk maar dankbaar, zorgelijk maar hoopvol, en tot niet veel anders in staat dan bankliggen na het werk). Maar wel twee plaatjes. Eentje van een embryo in Carnegie stage 18 en daaronder eentje van onze Pluk in dezelfde fase.

	Carnegie stage 18: 13-17 mm leeftijd embryo: 44-48 dagen
	Pluk: 16-17 mm leeftijd embryo: 44 dagen

3 oktober 2007 - 8 WEKEN EN 2 DAGEN
En weer 'n echo!
Omdat ik het weerbericht altijd vergeet en dus nooit een paraplu bij me heb, kom ik doorweekt aan in het WKZ voor het spreekuur prenatale diagnostiek. Ik word gewaarschuwd dat het spreekuur wat is uitgelopen en dat het even kan duren. Dat blijkt, maar ik heb een lekker boek bij me en heb de tijd.
Wat een boel zwangere dames. Van prille buikjes tot ENORM in omvang. Met terugwerkende kracht ben ik blij dat onze IVF-poli geen gecombineerde poli is met de verloskunde. Als je tussen al deze zwangere buiken moet zitten terwijl je voor je zoveelste IVF komt, word je niet blij. Vandaag was ik echter één van die buiken.

Eerst word ik geroepen voor een echo... Wat een luxe, ik heb er eergisteren ook één gehad. Ze willen toch echt zelf het kindje opmeten. Na alle vaginale echo's mag ik deze keer mijn broek aanhouden. Smurrie op mijn buik en turen maar op het beeldscherm. Ruim 16 mm, alweer 2 mm gegroeid sinds maandag, en een kloppend hartje. Het ziet er goed uit, vinden de kenners.

Daarna mag ik weer wachten tot ik bij de dokter terecht kan om alles te bespreken. Ik heb inmiddels een vacuümgetrokken buik van de honger en hou me in leven met behulp van een doosje Tic Tac (helaas maar 2 calorieën per stuk). Eenmaal binnen bespreek ik alles wat te bespreken valt. (Ja, we willen wel kansbepalende testen zoals de combinatietest, nee, de vruchtwaterpunctie of vlokkentest willen we alleen als daar redenen toe zijn. Ja, ik ben getest op dragerschap van CF en ben geen drager. En ja, we willen een uitgebreide echo tussen de 18-20 weken.) We plannen de verschillende afspraken in. Tegen de tijd dat ik klaar ben, ben ik twee uur verder. Ik loop in een rechte lijn naar de kantine, koop een tweetal boterhammen met bacon en ei en laat die in een oogwenk verdwijnen in het buikvacuüm. Wat kan eten lekker zijn.
Buiten regent het nog harder. Maar who cares, ik heb Plukje weer gezien!

1 oktober 2007 - 8 WEKEN
Meet: Pluk!!!

Een onrustige nacht, een drukke wachtkamer en dan eindelijk de langverwachte echo... We hadden wel een beetje bevestiging nodig dat alles goed zit, want de laatste dagen heb ik (net als vorig jaar bij Otto) soms wat (minimaal) bloedverlies. Het komt vaker voor in deze periode van de zwangerschap, zeker bij IVF- en ICSI-zwangerschappen, ik weet het. Maar toch.
Gelukkig was het allemaal heel erg goed. We zagen een prachtig, overduidelijk kloppend hartje. Pluk is nu 14 mm en dat is precies de lengte die hij hoort te hebben!

30 september 2007 - MORGEN 8 WEKEN ZWANGER
Morgen echo...!

Carnegiestadia (genoemd naar het Carnegie Instituut in Washington) worden in de VS veel gebruikt in de embryologie. Het is een indeling van de embryonale fase (bij de mens ongeveer 60 dagen) in 23 stadia.
Aangezien Pluk vandaag 41 dagen oud is, zit hij in stadium 16. Dan ben je als embryo een mm of 8-11 en bezit je van die grappige spateltjes die later uitgroeien tot armen en benen. Hoe dat op de echo uitziet zien we morgen om 10.00 uur. Ik tel de uren af!

29 september 2007 - 7 WEKEN EN 5 DAGEN
Over hoofdpijn en feestjes zonder mij
En dan verzet je een etentje om naar een feestje te kunnen en is het eind van het liedje dat je óók het feestje moet afbellen. Ik trok het gewoon niet! In mijn huidige toestand is het meest ideale moment voor een feestje om een uurtje of tien 's ochtends. Dat is het enige moment van de dag dat ik fit ben. In de middag gaat het bergafwaarts met mij en om 20.00 uur 's avonds stort ik in.

Duizeligheid en moeheid zijn normaal, dat ken ik ook van Otto. Misselijkheid is natuurlijk een bekende kwaal. Minder bekend is dat je als zwangere ook zo'n hoofdpijn kunt hebben. Op internet lees ik echter dat hoofdpijn een van de meest voorkomende klachten is tijdens de zwangerschap en dat het vooral in het eerste trimester vaak voorkomt. Mogelijke oorzaken van hoofdpijn zijn:

- verandering in de hormonen
- moeheid, gebrek aan slaap
- veranderingen in de bloedcirculatie
- laag bloedsuikerspiegel
- uitdroging
- stress en angst
- cafeïneontwenning
Dat laatste is het zeker niet, ik drink al maanden geen cappuccinootjes meer, omdat cafeïne een negatief effect schijnt te hebben op de vrouwelijke vruchtbaarheid (zie www.zwangerstraks.nl. Maar alle andere opties (zeker stress en angst) kinken bijzonder aannemelijk.

28 september 2007 - 7 WEKEN EN 4 DAGEN
Dank voor de mooie woorden
Ik kreeg zo veel mooie, begripvolle reacties op mijn laatste dagboekbijdrage. Veel ervan staan in mijn gastenboek en zijn daar te lezen. Een aantal andere kwam per mail. Omdat ik graag alle lieve en wijze woorden wil delen met anderen die zulke woorden kunnen gebruiken, zet ik hier een paar citaten uit de mailtjes neer. Dank jullie wel, lieve wijze vrouwen!
 

'Je hoeft je niet schuldig te voelen tegen je kindje in je buik. Als je straks tegen het einde van je zwangerschap loopt, dan is de angst niet verdwenen en het gemis van Otto niet minder, maar je zult daarnaast wel een kindje in je buik hebben waar je (ongemerkt) al een hele band mee hebt opgebouwd en waar je dan heel erg naar uitkijkt.'
 

'En dan ook nog die schuldgevoelens. Zou je dat ook hebben als Otto leefde en jullie een tweede kindje kregen? Zou je je dan ook schuldig voelen als je het ene moment meer aan je ene kind dacht dan aan de ander? Ik denk het eigenlijk niet. Maar aan Otto kun je alleen maar denken, voor hem zorgen kun je niet meer. En als het enige dat je dan voor hem kunt doen, even 'overruled' wordt door gedachten aan Pluk of een positieve toekomst mét een levend kindje, dan voelt dat heel gemeen, alsof je Otto minder belangrijk vindt. Natuurlijk is dat niet zo, maar het zal de komende maanden (en nog lang daarna, misschien wel de rest van je leven) een continue strijd en afwisseling zijn tussen al die verschillende emoties en gevoelens en gedachten.'
 

'En dan is daar het besef dat je nog lang niet bent uitgehuild, dat er nog zo'n diepe diepe put vol verdriet is.'

'Ik heb van mijn zwangerschappen wel iets geleerd waar ik tegenwoordig nog steeds op let. Mijn lijf geeft signalen waar ik naar moet luisteren, die mag ik niet negeren... Een mens heeft veel veerkracht en sommigen hebben een heel bordje vol aan emotionele zaken waardoor de balans best heftig is. Je hebt een heel moeilijk jaar achter de rug, waar nu aan de horizon een roze of blauw lichtpuntje knippert. Als je even de tijd neemt om daarnaar te kijken, wordt dat knipperlichtje vast helderder. Als het ook nog bijgeschenen wordt door het sterretje van Otto dan komt het echt goed.'
 

26 september 2007 - 7 WEKEN EN 2 DAGEN
Gammel & co
Je hebt van die vrouwen die fluitend, zonder noemenswaardige klachten door de eerste maanden van hun zwangerschap komen. Zo'n vrouw was ik bij de zwangerschap van Otto.
Je hebt vrouwen die vanaf dag één na de positieve zwangerschapstest geen cent meer waard zijn omdat ze alleen maar moe en misselijk zijn. Zo'n vrouw ben ik nu. Ik ben officieel verworden tot een dweil.
Als ik opsta ben ik duizelig. Als ik ga liggen, heb ik het gevoel dat ik nooit meer kan opstaan. Als ik 's morgens wakker word, wil ik alleen maar weer slapen. Als ik eet, heb ik last van een volle buik en ben ik misselijk. Als ik niet eet, heb ik last van een lege buik en ben ik misselijk. En al wekenlang knaagt die hoofdpijn.

Emotioneel gaat het al niet veel beter. Het verdriet om Otto is in volle hevigheid terug.
'Alsof ik het niet verwerkt heb, terwijl ik echt dacht dat ik het allemaal een beetje een plek had gegeven,' klaag ik tegen de huisarts.
'Ook als je zoiets goed verwerkt hebt, is het niet zo dat het verdriet weg is. Dat blijft en het is heel normaal dat het bij een volgende zwangerschap weer hevig terugkomt.'
Maar het verdriet om Otto zorgt weer voor schuldgevoel naar dit kindje. Ik kan wel janken als ik terug denk aan de onbevangenheid en enthousiasme die ik had bij mijn vorige zwangerschap. Het doet me pijn dat ik dat niet meer heb.

In een boek (dat ik meteen wegleg omdat het te heftig is voor nu) lees ik de zin: 'nessun maggior dolore che ricordarsi del tempo felice nella miseria - geen groter pijn bij diep verdriet dan het zich herinneren van de gelukkige tijd' van Dante Alighieri. Het is zo waar.

Maar dit accepteren is het enige wat ik kan doen. Dit is een gegeven. Ik ben niet meer wie ik toen was. Ik pieker en tob en tel de dagen af tot weer een echo, tot weer een momentje van bevestiging. En helaas, ook dat is normaal.
'Je lijf heeft je eerder in de steek gelaten, dus je vertrouwen is weg,' zegt de huisarts terecht. Afleiding helpt me altijd goed tegen gepieker. Maar met een lijf dat zo gammel is, lukt het me ook niet echt om afleiding te zoeken. Naast mijn werk heb ik nergens puf voor.
'De processen in je lichaam en alles waar je emotioneel doorheen gaat, kosten enorm veel energie. Geef toe aan je behoefte aan rust!' zegt ze, maar ook dat is zo moeilijk! Ik voel me steeds tekort schieten. Dat ik niet wat actiever ben, dat ik niet wat meer doe in huis, dat ik niet wat meer presteer op mijn werk. En dat ik er niet in slaag te genieten, zoals iedereen zegt dat ik zou moeten doen.

Nou ja, ik geniet op mijn eigen manier. Als ik 's avonds in bed lig, met Arian naast me, en me voorstel hoe dit prille kindje in mijn buik groeit. Hoe zijn piepkleine hartje klopt. Als we voorzichtig fantaseren over volgend jaar mei, als dit kindje komt. Het zijn intieme momenten van geluk. Heel anders dan het uitbundige gevoel dat ik een jaar geleden had. Veel kwetsbaarder, veel voorzichtiger. Maar niet minder mooi.

22 september 2007 - 6 WEKEN EN 5 DAGEN
Freya fotowedstrijd

De prijswinnende foto 'Klaar voor de derde ICSI - deze keer gooien we eindelijk die zes!'
Gemaakt in Brussel, op de vooravond van deze laatste ICSI-poging.

En toen lag ik de hele dag in bed, met soms een uitstapje naar de bank en op momenten dat ik me echt even goed voelde zelfs (!) een uitstapje naar de secretaire waarop de laptop staat. Om na vijf minuutjes te concluderen dat rechtop zitten wel heel vermoeiend is en weer in te storten.
Maar tóch heb ik iets meegemaakt. Ik heb (ondanks dat ik schitterde door afwezigheid) de fotowedstrijd van de Ferti Fair gewonnen. Gewonnen... Wauw. De eer komt eigenlijk ook Miek toe, voor de geweldige geluksdobbelsteen die ze fabriceerde. De tweede prijs ging naar Daan, óók een van de meisjes van het Ivf-siteforum. Echt te gek!
Vind het mooi dat het publiek (die mocht stemmen) blijkbaar zag wat ik wilde zeggen met de foto. Hoe je 'naakt' en kwetsbaar en afhankelijk bent in de behandelingen. Hoe je je aan elk strohalmpje hoop vasthoudt. (Magisch denken: 'Als ik maar dit doe dan gaat het deze keer vast wel lukken.') Hoe al je aandacht gefocust is op dat ene lichaamsdeel, die onderbuik, waar het allemaal moet gebeuren. Hoe je je elke keer weer oplaadt voor een poging en zegt tegen jezelf: 'Dit wordt 'm. Dit móet 'm worden!' Hoe bizar het voelt dat je maar ongeveer net zo veel kans hebt per poging als de kans dat je na één keer gooien met de dobbelsteen een zes gooit. Terwijl je alles wel wilt doorstaan, als je maar voor één keer mocht gooien met een dobbelsteen waar alleen maar zessen op zitten... Want uiteindelijk hou je alles wel vol, behalve die onzekerheid. Die maakt je gek.

Het boek is er!
En óók heb ik mijn presentexemplaar van het boek 'Open Zenuw' binnen. Ik heb er een (heel bescheiden) bijdrage aan geleverd en daarom ben ik ook een beetje trots. Maar mijn trots is vooral plaatsvervangende trots op Denise. Schrijfster Denise Hilhorst heeft er zó veel werk in gestopt. Hoogzwanger van haar tweeling voltooide ze het boek. De eerste drukproef kwam een paar dagen na de geboorte van haar twee kindjes: terwijl ze zorgde voor haar twee pasgeboren beebjes en herstelde van een keizersnee, controleerde ze de drukproeven en zette ze de laatste puntjes op de 'i'. Petje af voor supermama en wonder van multitasking Denise! Het boek is prachtig geworden.

Moeder worden niet vanzelfsprekend als je CF hebt
En verder schreef Irène heel erg mooi en oprecht (echt héél) over haar door omstandigheden gedwongen kinderloos zijn in een wereld vol zwangeren en jonge moeders. Het stukje heet Babyvirus. Slik.

21 september 2007 - 6 WEKEN EN 4 DAGEN
Dat stipje in die grote vruchtzak is de baby!

Moeders is ingestort. Ik had al last van misselijkheid, moeheid en hoofdpijn maar nu is er een virusje met verhoging, keelpijn en een totale malaise bij gekomen. Vandaag heb ik me zelfs ziek moeten melden op mijn werk terwijl het hartstikke druk is. Bah, dat is altijd zo vervelend. Ik kan gedachte aan collega's die extra hard moeten werken omdat ik het laat afweten nooit goed uit mijn hoofd zetten. Daarnaast moet ik ook nog mijn deelname aan Ferti Fair van de Freya (morgen) afzeggen. Ik zou daar achter de stand staan van het geweldige boek van Denise Hilhorst 'Open Zenuw'. En daar verheug ik me al weken op.

Maar nu ik niet alleen voor mezelf verantwoordelijk ben maar ook voor Plukje in mijn buik, gaat het afzeggen van zulke dingen wat makkelijker. Pluk gaat voor alles. En gelukkig ben ik niet alleen in mijn misère. Liefje is geveld door hetzelfde virusje en heeft een weekendje zeilen met vrienden af moeten zeggen.

20 september 2007 - 6 WEKEN EN 3 DAGEN
Het piepkleine hartje klopt
Ja, we hebben ons kindje gezien...! Een piepklein stipje ter grootte van een rijstkorrel en ja, in dat stipje klopte een piepklein dapper hartje. Moeilijk te zien, het is allemaal nog zó mini, maar de IVF-arts zag het echt en wij zagen, na een paar aanwijzingen, ook iets 'flikkeren'. Het zal wel hormonaal zijn, maar ik kon alleen maar huilen, van geluk, van opluchting, van ontroering, van alle emoties en zenuwen.

Met 8 weken (1 oktober) hebben we weer een echo, als ze dan een kindje zien dat op schema is (dan is het ook beter op te meten) en een mooi hartslagje heeft, word ik 'ontslagen' van de poli en word ik officieel patiënt van het WKZ.

Ik zal de echo gauw inscannen. Tot die tijd een prachtig plaatje van Pobb hieronder!


19 september 2007 - 6 WEKEN EN 2 DAGEN
Plassen voor Moeders voor Moeders
Zo handig, ik stel een vraag en krijg meteen een antwoord in mijn gastenboek. Ramona schrijft dat tien vrouwen tien weken moeten plassen voor slechts één ampul Pregnyl. Ik heb er in totaal elf gespoten... Voor mijn beide zwangerschappen hebben dus 110 vrouwen de volle tien weken lang geplast in de groene containers van Moeders voor Moeders. Jeempie. Geweldig dat zoveel vrouwen dit willen doen. Blijf plassen, zwangeren!

18 september 2007 - 6 WEKEN EN 1 DAG
Reactie op gastenboekdiscussie (2)
The story continues! Op het bericht in mijn gastenboek (waaruit ik gisteren citeerde) kwamen weer reacties. Een verloskundige voelde zich geroepen om een en ander uit te leggen over haar vak (dat naar aanleiding van het woord 'vroedvrouwtjes' in het citaat). Terecht! Verloskundigen zijn kundige, goed opgeleide vakvrouwen en (soms) -mannen. Ik geef hieronder de reactie weer (iets ingekort):

'Een verloskundigenopleiding duurt 4 jaar en alleen vwo-studenten of havo-scheikundestudenten  worden toegelaten. Er zijn maar 200 plaatsen per jaar. De opleiding is zeer intensief. De verloskundige heeft als specialisatie de normale zwangerschap. Daarnaast, als er problemen of complicaties zijn, verwijst ze cliënten naar de gynaecoloog, de specialist in high risk-zwangerschappen. Vrouwen met een premature bevalling in de geschiedenis worden uitsluitend behandeld door de gynaecoloog.
En nee: de vroedvrouw beschikt over weinig apparatuur; in de normale zwangerschap, baring en kraambed zijn ze niet nodig. Indien 'apparatuur' nodig is, komt de gynaecoloog in beeld.'

Moeders voor Moeders

Deze zwangerschap is zó anders dan de vorige. Ik heb er veel meer last van (en vind dat helemaal niet erg want zo voel ik me tenminste echt zwanger). Ik voel me de hele dag hondsberoerd, duf, misselijk en hoofpijnerig. Bij Otto had ik alleen een middag- en een avonddip, nu een hele-dag-door-dip. Allemaal door het zwangerschaphormoon dat wordt gemaakt door een minuscuul wezentje van 5-7 mm. Ongelooflijk.

Dat ik goed in mijn zwangerschapshormoon zit, blijkt ook als 's avonds de vriendelijke dame van Moeders voor Moeders komt. Ik plas even snel in een Tupperwarebakje en zij neemt een zwangerschapstest af. De test van Moeders voor Moeders reageert pas bij een hoge concentratie hCG, weet ik. Ik ben dan ook opgelucht als ik zie dat de streep meteen knaldonker kleurt. We leggen die van vorig jaar ernaast en verbazen ons over het verschil. Deze keer is het teststreepje véél donkerder dan vorig jaar. 'Je zit tjokvol zwangerschapshormoon,' zegt ze. Arian en ik glunderen.

Ooit heb ik ergens gelezen hoeveel liter urine nodig is om één ampul Pregnyl te maken. Kan het nu niet meer terug vinden. Jammer, ik zou best willen berekenen hoeveel ik moet plassen om de elf ampullen die ik in de loop van de behandelingen heb opgebruikt 'terug te verdienen'. Iemand enig idee?

17 september 2007 - 6 WEKEN
Reactie op gastenboekdiscussie
Soms lijkt mijn gastenboek net een forum. Ineens is er een soort discussie ontstaan in mijn gastenboek over of ik nou wel of geen cervixinsufficiëntie heb.

Ik heb daar al veel over geschreven. Dat het een lastig te stellen diagnose is. Dat het bij mij niet uit te sluiten is en dat er geen enkele andere reden (zoals 'n infectie) is gevonden. Maar dat het tegelijkertijd niet waarschijnlijk wordt geacht door de gynaecoloog van het Antonius Ziekenhuis die bij de bevalling aanwezig was en de uitslagen van de vele uitgebreide onderzoeken met ons besprak. Te weinig redenen om uit te gaan van een klassiek beeld van cervixinsufficiëntie, vindt zij. Of professor Bruinse, hoogleraar Gynaecologie/Obstetrie WKZ-UMC Utrecht het hiermee eens is, weet ik pas op 9 oktober.

Ook staat in mijn gastenboek te lezen: 'Ik ontdek zoveel (te vermijden leed) op het net door vrouwen die gruwelijke zaken meemaken doordat hun arts te laks is, of omdat ze opgevolgd worden door slecht opgeleide vroedvrouwtjes die niet eens over iets van apparatuur beschikken. Soms dagen ze niet eens op na alarmerende telefoontjes over te vroeg begonnen weeën.'
Het is waar dat je verschrikkelijke verhalen hoort. Ik ben zeker geen voorstander van altijd maar aannemen dat ze zorg overal even goed is, want dat is niet zo. Van blind vertrouwen dat de arts wel gelijk zal hebben, want dat is niet altijd het geval. Ik ben voor strijdbare patiënten en second opinions, voor eigen initiatief, voor het opzoeken en uitpluizen van betrouwbare medische literatuur, voor het opvragen van je dossier en deze van A tot Z bestuderen. Ik heb dat zelf allemaal gedaan. Omdat ik geloof dat je betere kansen hebt als je goed geïnformeerd bent.
Tegelijkertijd hoop ik dat ik de komende maanden ook momenten zal hebben dat ik ouderwets kan vertrouwen op mijn dokter. En dat ik écht kan gaan geloven dat dit kindje niet eerder dan in mei 2008 geboren zal worden.
 

Cervixinsufficiëntie De cervix (baarmoederhals) heeft als functie om tijdens de zwangerschap de inhoud van de baarmoeder gescheiden te houden van de vagina/buitenwereld. Het is niet alleen een mechanische barrière, maar het cervicaalkanaal vormt ook een immunologische barrière tegen infectie. In de aanloop naar de bevalling verandert de functie van de cervix. De cervix 'rijpt' dan, d.w.z. de cervix verandert van vast naar zeer week, en 'funneling' en ontsluiting worden mogelijk. Cervixinsufficiëntie duidt op een situatie waarbij de sluitfunctie van de cervix tekort schiet. Bij het klassieke klinische beeld van cervixinsufficiëntie treedt er bij herhaling een 2e of vroeg 3e trimester fetal loss op, na een nagenoeg pijnloze ontsluiting, met uitpuilen en breken van de vliezen, en een korte uitdrijving van een meestal nog levend kind. De oorzaak daarvan kan gelegen zijn in een aangeboren zwakheid van de cervix, zoals bij DES-dochters of om onbekende reden, maar vaker is het een gevolg van mechanische schade aan de cervix, door amputatie of exconisatie, traumatische abortus of bevalling, of doorscheuren van een cerclage. Bij korte cervix is de afweer tegen opstijgende infectie minder effectief en een lokale ontstekingsreactie in de cervix vormt mogelijk de belangrijkste verklaring waarom bij korte cervix de rijping vaak versneld plaatsvindt, en de bevalling begint en ook nog eens snel verloopt. Cervixinsufficiëntie is een werkdiagnose die in hoofdzaak berust op een zorgvuldig afgenomen anamnese. Helaas bestaat er geen betrouwbare diagnostische test voor cervixinsufficiëntie. Wel kunnen lichamelijk onderzoek en/of aanvullend onderzoek in sommige gevallen de waarschijnlijkheid van de werkdiagnose vergroten, bijvoorbeeld als bij lichamelijk onderzoek een zeer korte portio (baarmoedermond) wordt gezien en gevoeld, als bij echoscopisch onderzoek een zeer korte cervixlengte wordt gemeten, of als het cervicaalkanaal toegankelijk is voor een vinger of een dikke Hegarstift. Maar cervixinsufficiëntie is zelden een 'harde' diagnose. Als cervixinsufficiëntie waarschijnlijk lijkt, dan is profylactische cerclage waarschijnlijk nuttig, want deze ingreep kent geen ernstige morbiditeit en verlaagt wel de kans op vroeggeboorte <33 weken. Als cervixinsufficiëntie minder waarschijnlijk lijkt, wordt veelal niet gekozen voor profylactische cerclage, maar voor seriële cervixlengtemetingen. Cervixlengtemeting geeft een goede schatting van de kans op vroeggeboorte, ook al zijn er vrouwen bij wie een vroeggeboorte met alle tekenen van een klassieke cervixinsufficiëntie optreedt enkele dagen na het vaststellen van een normale cervixlengte. Prof.dr. F.K. Lotgering

14 september 2007 - 5 WEKEN EN 4 DAGEN
Voor het eerst bij Otto met tweede kindje in de buik

Deze keer ging ik zonder papa Arian maar met een lieve schat van een 'engeltjesmoeder' wier tweelingkindjes ook in Breukelen liggen. Haar prachtige zoon en dochter zijn nog geen twee maandjes dood en nu is ze al zo sterk en zo wijs.

13 september 2007 - 5 WEKEN EN 3 DAGEN
Moe en angstig
Steeds als ik vreesde dat dit een angstige zwangerschap zou worden, dacht ik: 'Nou ja, laat ik eerst maar eens zwanger zien te worden, dan zien we wel weer.'
We'll cross that bridge when we get there, zeg maar.
Euh. Ja.
Nu zijn we er.
En nu ben ik zo bang voor een miskraam in het eerste trimester, zo bang dat mijn kindje weer te vroeg wordt geboren in het tweede trimester. Ik kan me simpelweg niet voorstellen dat een zwangerschap ook góed kan aflopen.
Stijf van de spanning bel ik de IVF-arts en leg de situatie uit. Ze heeft alle begrip en stelt voor dat ik toch eerder kom voor een echo. Op 20 september mag ik komen, als ik 6,5 weken zwanger ben. Ze denkt dat we dan wel een hartje te zien krijgen en dat dat me een beetje zal geruststellen.
Wat zijn ze toch geweldig.

Qua kwaaltjes is het net als de vorige keer. Niet misselijk, geen andere gekke dingen. Alleen maar moe, moe, moe. Maar ook dat is een zwangerschapkwaaltje en elk zwangerschapskwaaltje is van harte welkom hier.

12 september 2007 - 5 WEKEN EN 2 DAGEN
Herhalingskans?
Dit wordt een heftig verhaal, maar ik schrijf het toch op. Want dit is wat mij bezighoudt en vooral: dit is wat veel vrouwen die een vroeggeboorte hebben meegemaakt óók bezighoudt.

Om te beginnen een studie onder 15.863 vrouwen in Dallas. Van deze vrouwen beviel 4,2% te vroeg (vóór 35 weken) tijdens de eerste zwangerschap. Bij een tweede zwangerschap beviel 21%(!) van de groep vrouwen met een eerdere vroeggeboorte wéér te vroeg. In de studie komt ook naar voren dat de herhalingskans vooral speelt bij eenlingzwangerschappen. Dat is begrijpelijk, tweelingen komen vaak te vroeg omdat het dragen twee kindjes een grote belasting is voor de baarmoeder, en dat probleem treedt bij een volgende eeenlingzwangerschap niet op (http://www.greenjournal.org/cgi/content/full/98/3/379).

Wat verder vrij shocking is om te lezen, is dat van de vrouwen die opnieuw met een vroeggeboorte te maken kregen, maar liefst 49% binnen dezelfde week van de zwangerschap beviel als bij het eerste kindje; en 70% binnen dezelfde periode van twee weken. Dat zijn geen gunstige vooruitzichten voor vrouwen zoals ik, die hun eerste vroeggeboorte zo extreem vroeg hadden. De Amerikaanse cijfers komen overeen met de cijfers genoemd op www.vroeggeboorte.nl.

Dit maakt me bang. Maar liever weet ik zulke cijfers om me vervolgens te kunnen richten op preventie, dan dat ik mijn kop in het zand steek. En er is ook goed nieuws: in het WKZ krijg ik ongetwijfeld de meest optimale zorg en begeleiding om te voorkomen dat we weer een ernstig prematuur kindje krijgen. Ik heb daar heel veel vertrouwen in.

Proluton
Het meest veelbelovende middel op het gebied van voorkomen van herhaling is 17 alpha-hydroxyprogesterone caproate. Hoe? Dat is een hormoon, progesteron, in Nederland toegediend onder de naam Proluton. In een studie waarin 463 hoog-risico vrouwen zijn betrokken (vrouwen zoals ikzelf, die een eerdere spontane vroeggeboorte achter de rug hadden) kwam naar voren dat de kans op herhaling significant afnam bij het toedienen van wekelijkse injecties met met dit middel. Proluton heeft nauwelijks bijwerkingen en heeft geen nadelig effect (ook niet op langer termijn) op de ontwikkeling van de foetus(http://content.nejm.org/cgi/content/abstract/348/24/2379).

Kans op herhaling van vroeggeboorte

	Proluton	Placebo
vóór 37 weken	36%	55%
vóór 35 weken	21%	31%
vóór 32 weken	11%	20%

Wekelijkse injecties dus. Een een bandje om de baarmoederhals?
Waarschijnlijk niet. Cervixinsufficiëntie wordt traditioneel gedefinieerd als: 'bij herhaling verlies van een tweedetrimestergraviditeit, doordat de cervix niet in staat is de graviditeit te behouden. De cervix verstrijkt en verwijdt zonder dat er sprake is van pijn, contracties of vaginaal bloedverlies. De vliezen puilen uit in de vagina en breken, wat gevolgd wordt door een snelle en vrijwel pijnloze partus van meestal een levende foetus.'
Bij mij zijn er eigenlijk te weinig aanwijzingen om aan te nemen dat het aan de baarmoederhals lag omdat het beloop niet typisch was voor baarmoederhalsinsufficiëntie. Ik had immers geen snelle en pijnloze bevalling maar een bevalling dat een aantal uur duurde en gepaard ging met zeer heftige weeën.

Een cerclage ('bandje' om de baarmoeder) wordt meestal geadviseerd als er aanwijzingen zijn dat er sprake is van cervixinsufficiëntie. Maar zeker bij 22-24 weken is het moeilijk achteraf te bepalen of de baarmoederhals al verwijd was voordat de weeënactiviteit begon. Daarom is het achteraf dus extreem moeilijk vast te stellen is in welke mate er sprake is van cervixinsufficiëntie.

Dus?
Vermoedelijk voor mij geen bandje, maar wel echo's om de baarmoederhals te meten, vanaf het einde van het eerste trimester. Bij een verkorting van de cervix tot onder de 25 mm kan dan een therapeutische cerclage worden geplaatst (http://www.nvog.nl/pub/dynamic/proefschrift.asp?id=48485; http://europe.obgyn.net/nederland/proefschrift/Althuisius.html).
Daarnaast elke week een injectie met Proluton. Indien nodig aangevuld met weeënremmers en/of bedrust. Meer over het te volgen beleid kan ik pas vertellen als we bij de gynaecoloog zijn geweest. Ik heb mijn afspraak van 12 oktober in het WKZ verzet naar 9 oktober (die dag kan ik bij prof.dr. Bruinse terecht). En verder... Probeer ik te denken aan alle mensen die na een eerdere vroeggeboorte een blakend gezond én op de juiste tijd geboren kindje mee naar huis mochten nemen. De kans dat het goed gaat is verreweg het grootst.

En verder...
Heb ik besloten toch nog even geen wijde broeken te kopen maar gewoon even rond te lopen in jurken (die passen altijd) en dus in die ene broek die ik nog aan kan. En over een tijdje kan ik waarschijnlijk mijn zwangerschapbroeken van vorig jaar weer aan. Ik verheug me erop!

11 september 2007 - 5 WEKEN EN 1 DAG
Bolletjesbuik
Tijdens de allereerste ICSI had ik veel meer last van een opgezwollen buik door de vergrote eierstokken en het vocht in mijn buik dan nu. Zeker toen ik eenmaal zwanger was, werd die buik groot en zwaar en waggelde ik als een aangespoelde walrus.
Nu is het veel minder en heb ik eigenlijk helemaal geen last van dat zware gevoel. Wel heb ik 'n bol buikje, dus die eierstokken zijn ongetwijfeld nog vergroot dankzij de overstimulatie. Wat het aankleden 's morgens lastig maakt aangezien ik nog maar één broek pas. Een heupbroek die ik een paar maten te groot heb gekocht. Hmm, ik vrees dat ik moet gaan shoppen...!

10 september 2007 - 5 WEKEN
Echo gepland voor over twee weekjes
Het embryootje is is nu 2 mm lang. Zou hij het nog fijn vinden daarbinnen? Ik vind het maar niets dat ik geen idee heb of alles goed gaat. Ook vind ik het moeilijk om in onzekerheid te zitten tot de officiële echo van ons ziekenhuis met 9 weken. Dus heb ik de stoute schoenen aangetrokken en heb ik 'n afspraak gemaakt bij het Diagnostisch Centrum Amsterdam (een particulier echobureau) voor 26 september. Ik ben dan 7 weken en 2 dagen zwanger. Meestal maken particuliere echobureaus zo vroeg nog geen echo's, omdat op dat termijn nog niet zeker is dat het hartje goed te zien is. Zeker niet met een buikecho; en de meeste particuliere echobureaus doen niet aan vaginale echo's. Maar ik had een erg lief mens aan de telefoon en ze maken graag een uitzondering voor vrouwen die een beetje extra bevestiging nodig hebben, omdat ze een miskraam of vroeggeboorte achter de rug hebben.
Ben ik overbezorgd? Absoluut!
Is het zonde van het geld? Absoluut niet! Een plaatje van dit embryootje en de bevestiging dat het goed zit zijn ons heel veel waard.

Waarom Amsterdam? Omdat ik de dames van een dichterbij gelegen echobureau niet zo heel vriendelijk vind. Toen ik daar in november mijn afspraak voor de 3D-pretecho afzei en als reden opgaf dat mijn kindje inmiddels overleden was (met een huilerige stem, het was echt nét gebeurd), kon er geen woord van medeleven af.


Lees wat vooraf ging in dagboek eerste en tweede ICSI voor Donja.